04 juli 2012

Optimist tot in de kist?

Wetenschappers, en artsen horen daarbij, blijken doorgaans te lijden aan een zeer menselijke eigenschap: zelfoverschatting. Maar liefst 94 procent gelooft dat zij tot de bovenste helft van hun vakgebied behoren. Ach, zelfoverschatting is niet erg, als je er van geneest. Ik heb ooit geloofd dat ik sowieso in de gemeenteraad zou gekozen worden. Ik haalde veertien stemmen. Toch doen optimisten het beter dan pessimisten schrijft de Amerikaanse psy Martin Seligman in Learned Opinion. Optimisten zijn gelukkiger, effectiever en gezonder. Aan dat laatste twijfel ik. Maar ik ben er wel van overtuigd dat ze minder “afzien”. De pessimist denkt dat hij een lul is, de optimist gelooft dat hij het verkeerde moment koos. Same player shoots again, staat in zijn voorhoofd geëtst. De optimist bewijst zijn kracht in zijn nederlaag of zoals Dylan zingt ‘there’s no succes like failure’. Als overtuigd Dylanoloog kan ik dit alleen maar beamen. Een tijdelijke tegenslag rationaliseer ik weg. Het zal mijn eigen fout wel zijn: ik heb niet hard genoeg gewerkt, ik kreeg geen eerlijke kans, iemand heeft me een poets gebakken. Maar ik kan beter. Merkwaardig genoeg blijken er zeer weinig optimisten te bestaan bij hen die de maatschappij, u en mij dus, controleren. Meer pessimisten, met weinig vertrouwen in de mensheid: meer grijs pak, schemerkleurig hemd en analoge das, saai ondergoed, geen grote gedachten, veel chagrijn, hardnekkig op de derde rijstrook tegen 118 per uur. Maar schrijft Seligman: zij hebben een realistischer wereldbeeld. De wereld dient om anderen de duivel aan te doen en zij beheersen die kunst tot in de finesse. Dat heet controle en toepassing van de wet. Geen groot orgasme, wel klein leedvermaak. U kent ze wel.
We zouden er dus goed aan doen daar rekening mee te houden. Zoiets als een interne pessimist in ons houden, om ons blind optimisme om te vormen tot een flexibele hoopgedachte. Optimisme leidt niet tot vooruitgang, dat weet ik wel, maar tot veerkracht. En finaal is het dat wat de pessimist mist. Zelfoverschatting leidt tot overleven ook zonder gegarandeerd pensioen. Pessimisten weten dat ze een vet pensioen krijgen. Maar ze gaan sneller dood.
Marc van Impe

22:34 Gepost door Marc van Impe | Permalink | Commentaren (0)