29 september 2017

Professor Jan De Maeseneer: 'Geen enkele dokter mag meer verdienen dan de premier'


“Een arts wordt met gemeenschapsgeld betaald, en dus vind ik dat hij hoogstens evenveel mag verdienen als de premier, die in onze samenleving toch de ultieme verantwoordelijke is. Ik zou de grens dus op een maandloon van 9500 euro netto willen leggen. Belangrijk is ook dat de loonspanning veel kleiner wordt, want er is geen enkele reden waarom de ene specialist acht keer meer zou moeten verdienen dan de andere.” Professor Huisartsgeneeskunde Jan De Maeseneer is duidelijk.


In Knack Magazine spreekt het orakel van Ledeberg zijn collega's toe. Niets verwacht hij nog van Maggie De Block. "De minister heeft al haar krediet verspeeld. Ze is totaal verblind door haar ideologie. Haar verhaal is over en uit. In de dossiers die ze in gang heeft gestoken, zoals de erkenning van de zorgberoepen en de hervorming van de ziekenhuisnetwerken, wordt nauwelijks nog vooruitgang geboekt." Maar haar voorgangers waren niet veel beter, Demotte, Onkelinx, Dehaene, zelfs Busquin, die hem in 1989 politiek lanceerde met het fameuze rapport De Maeseneer, allemaal krijgen ze een onvoldoende: "Ik heb maar één goede minister gekend: Frank Vandenbroucke. Dankzij zijn maximumfactuur zijn mensen nu beter beschermd."


Professor huisartsgeneeskunde Jan De Maeseneer over vetbetaalde collega's, academici die hun verantwoordelijkheid ontlopen en suïcidale geneeskundestudenten. Eind deze maand gaat hij met emeritaat. "Pas nu, door terug te kijken op de decennia die achter me liggen, besef ik dat er een rode draad loopt door alles wat ik heb gedaan. Als huisarts, professor en beleidsadviseur. Altijd ben ik ervan overtuigd gebleven dat louter medische kennis niet volstaat: we mogen niet alleen oog hebben voor de ziekte van een patiënt, maar moeten naar zijn hele sociale context kijken … Ik ben altijd open geweest over mijn overtuigingen, en daardoor stootte ik in het begin weleens op weerstand. Maar eens die was overwonnen, kon ik veel realiseren. Als je consequent bent, weet men tenminste waar je voor staat. Een partijkaart heb ik trouwens nooit gehad. Ook niet toen ik adviseur was op het kabinet van toenmalig minister van Volksgezondheid Philippe Busquin (PS)."


De Maeseneer had als achttienjarige al een plan: hij wou de gezondheidszorg veranderen. Daarom ging hij geneeskunde studeren. Pas gaandeweg ontdekte hij dat hij ook ontzettend graag met patiënten bezig was. "Als jonge geneeskundestudent wilde ik vooral geen dokter worden zoals de generaties voor mij. En ik was niet alleen: veel van mijn studiegenoten dachten er net zo over. Wij geloofden in een andere gezondheidszorg, die voor iedereen toegankelijk is en waarin de patiënt centraal staat. Daar hoorde voor ons natuurlijk ook een nieuwe, rechtvaardiger financiering bij." "Waarom voelt u zich altijd geroepen om de dingen te veranderen?", vragen de interviewers Ann Peuteman en Simon Demeulemeester. Het daarop volgend stukje gesprek is verbijsterend:


De Maeseneer: Omdat ik in wezen een change manager ben.


Sommigen wijten dat eerder aan uw tegendraadsheid.


De Maeseneer: Ik ben een principieel man.


Over zijn collega's academici: "Als academici door de samenleving worden betaald, hebben ze natuurlijk ook een maatschappelijke verantwoordelijkheid: het is hun taak om binnen hun vakgebied de vinger op de wonde te leggen en oplossingen aan te reiken. Vandaag zijn er nog te veel academici die dat niet doen. In de faculteit geneeskunde hebben we daarom een nieuwe regel ingevoerd: wie aan een doctoraatsonderzoek begint, moet de maatschappelijke relevantie ervan toelichten."


Over de studenten geneeskunde: "Tegenwoordig is het bon ton om te beweren dat wie niet succesvol is dat vooral aan zichzelf te wijten heeft. Ook in onze auditoria zie ik meer en meer studenten die er zo over denken, en dat verontrust me. Zeker omdat zij de zorgverleners van morgen zijn."


En over zijn collega's artsen: "Doordat artsen vooral op de medische resultaten gericht zijn, starten ze soms behandelingen op die niet echt bijdragen aan de levenskwaliteit." En "Een minderheid van de artsen lijkt te denken dat het budget voor gezondheidszorg van hen is. Daar word ik onwel van."


Zou De Maeseneer het beter hebben gedaan als minister van Volksgezondheid?


De Maeseneer: "Ziet u mij al functioneren in een politieke partij? (lacht) Als academicus ben ik altijd tegen de stroom blijven ingaan. Daarbij heb ik de politieke besluitvorming wellicht af en toe kunnen beïnvloeden. Ik ben dus heel blij dat ik voor een academische carrière heb gekozen. Daardoor heb ik altijd een veel grotere vrijheid gehad dan in de politiek mogelijk zou zijn geweest. Vraag maar aan Frank Vandenbroucke. Hij heeft me verteld dat hij ondertussen tot dezelfde conclusie is gekomen."


Aan de UGent dwingt hij zijn studenten tot sociaal engagement aangezet. " Natuurlijk is dat traject niet voor elke student even evident. Daarom worden ze tegenwoordig van bij het begin van de opleiding in kleine groepjes ingedeeld die telkens begeleid worden door een van onze artsen-stafleden. Zo kunnen we hen van nabij opvolgen, samen over hun leerproces reflecteren én aan preventie doen. Geneeskunde is nog altijd een zware studie. Onze studenten moeten hard werken en worden onderweg met zichzelf geconfronteerd. Wat voor dokter willen ze zijn? Durven ze desnoods tegen hun patiënten in te gaan? Sommigen hebben het daar heel moeilijk mee. Dat leidt soms tot psychische problemen, en we worden zelfs met zelfdodingen geconfronteerd. Die begeleiding in kleine groepjes is dus geen overbodige luxe. Als we verwachten dat onze studenten straks goed voor hun patiënten zullen zorgen, moeten wij nu goed voor hen zorgen. Ook dat hebben we ondertussen ingezien."


In mensentaal: doctrineren, desnoods tot de dood der op volgt. Er gaat een zucht van opluchting over de campus.

Marc van Impe

Bron: MediQuality

08:41 Gepost door Marc van Impe | Permalink | Commentaren (0)

18 april 2012

Leve de volksdemocratie

Het Belgische gezondheidsbeleid heeft geen doelstellingen. Wanneer aan wetenschappers in internationale context gevraagd wordt om het Belgische gezondheids(zorg)beleid te beoordelen, is een eerste reactie dat dit onmogelijk is. De afwezigheid van algemene doelstellingen heeft te maken met de manier waarop in België gezondheidsbeleid tot stand komt. Mijn gedacht. Nu zijn we er! Professor Jan De Maeseneer deed deze belangrijke vaststelling begin dit jaar in De Morgen. De fout van dat manco weet professor De Maeseneer precies te duiden: dat is de MedicoMut.  Die moet afgeschaft worden, zegt hij, want deze manier van besluitvorming beperkt de democratische controle op het gevoerde beleid.  De vraag hoe dat wel anders zou kunnen beantwoordt hij zelf: het beleid moet uitgaan van in het parlement goedgekeurde doelstellingen op het vlak van gezondheid en zorg. Vervolgens dienen door de politiek budgettaire keuzes te worden gemaakt. Hierbij dient de klemtoon gelegd op een behoeftegestuurd en wetenschappelijk onderbouwd beleid. En dus niet zoals dat vandaag gebeurd op basis van een aanbodgestuurd beleid. Eenmaal het grote beleidskader uitgetekend en de doelstellingen vastgelegd kunnen de verschillende actoren ( ziekenhuizen, artsen, apothekers, ziekenfondsen en patiëntenorganisaties) hun verantwoordelijkheid opnemen om na te gaan hoe deze doelstellingen best kunnen worden gerealiseerd. In alle fasen is het belangrijk dat de vertegenwoordigers van de patiënt een actieve rol spelen. Dit is noodzakelijk om te realiseren waar wij allemaal recht op hebben: een gezondheidszorg die relevant, kwaliteitsvol, sociaal rechtvaardig, toegankelijk, kosteneffectief, duurzaam, patiënt-georiënteerd en innovatief is.

De grote roerganger zou het niet beter geformuleerd hebben. Als het begrip democratische controle valt, dan weet ik dat je over de democratie een kruis kunt trekken. Daar weten ze in bepaalde volksdemocratieën alles van. http://www.demorgen.be/dm/nl/2461/De-Gedachte/article/detail/1373291/2012/01/05/In-afwachting-van-een-volgende-staatshervorming.dhtml

Marc van Impe

12:30 Gepost door Marc van Impe | Permalink | Commentaren (0)