01 april 2016

Vrouwelijke wetenschappers worden nog altijd gediscrimineerd

In de EU en de VS zijn minder vrouwen (30%) in het wetenschappelijk onderzoek actief dan in een land als Dubai waar 50 % van het onderzoek door vrouwen verricht wordt. Dat komt niet omdat vrouwen bij ons onbekwaam zijn maar omdat ze afgeremd worden door beperkte mannen, wetenschappers, decanen en afdelingshoofden die met hun dikke hoofd in een mentaal kattenluikje blijven steken en zo nooit uit hun bedompte kamer komen.

Ik citeer voor Elizabeth Blackburn de Gentse professor geneeskunde die de onsterfelijke woorden sprak: "Je kan niet mooi én intelligent tezelfdertijd zijn." En die vervolgens de studente buisde. "Geef me een geweer," zegt ze, "en ik maak gelijk een eind aan die man zijn academische carrière." We spreken elkaar, in een chique Parijs hotel aan de rue Rivoli,  in aanloop van de uitreiking van de 18de Awards for Women in Science van de Fondation l'Oréal en de Unesco. Elizabeth H. Blackburn mag zo uithalen. Deze Tasmaanse tijger werd op 26 november 1948 geboren in Hobart, Australië,  en werd moleculair bioloog aan de University of California,  San Francisco, waar ze met haar onderzoek naar de rol van telomeren school maakte. Ze won in 2008 de award waarvan boven sprake, en in 2009 met Carol Greider en Jack Szostak de Nobelprijs voor Geneeskunde en Fysiologie voor de ontdekking van de telomerase. Ze was in de VS ook voorzitter van de President's Council on Bioethics. " de wereld heeft meer wetenschap nodig, en de wetenschap heeft behoefte aan meer vrouwen," zegt ze met een innemende glimlach die een keiharde vastberadenheid verbergt. Vrouwen zijn nog altijd niet door de 50% grens van het wetenschappelijk onderzoek gebroken. Ze lijden onder een impliciete bias die gebaseerd is op foutieve culturele presumpties die maken dat mannelijke studenten betere evaluaties krijgen, dat vrouwen gehandicapt worden omdat ze een biologische rol te vervullen hebben, lees: kinderen krijgen, dat ze andere prioriteiten leggen, en het ergste dat ze vervelende feministen zijn. Daarnaast zijn er de expliciete hindernissen, die officieel aangeklaagd worden, maar waar men maar weinig aan doet. Zo zijn ziekenhuizen en universiteiten klassieke door mannen gedomineerde omgevingen, met alle bekende gevolgen. Het is daarom dat deze prijs zo belangrijk is: hij geeft extra zichtbaarheid en bekendheid aan unieke wetenschapsters in een  domein dat vooral door mannen beheerst wordt."

Is professor Blackburn dan een voorstander van positieve discriminatie? "Absoluut," zegt ze, " ik heb het zelf gezien dat dit geen inferieure wetenschap creëert zoals men wel eens zegt, maar juist betere wetenschap. Vrouwen zijn meer dan mannen geneigd om out of the box te denken. Ze zijn een toegevoegde waarde. En het logistiek probleem om kinderen te baren, doet daar niets aan af. Dan moet je je wetenschap maar beter organiseren, daar zijn oplossingen voor. Het probleem is dat vrouwen er niet op gericht zijn om eisen te stellen. Daarom moeten we niet alleen gelijke kansen geven maar ook opleiding bieden in leiderschap, management, assertiviteitstraining geven en hen leren van zich af te bijten. We moeten talentrijke vrouwen ook vanaf de middelbare school actief aanzetten tot een wetenschappelijke carrière. De social media bieden ons wat dat betreft een unieke kans."

Blackburn haalt een klassiek mantra aan van de mannelijke professor tot zijn talentrijke doctoranda: "Je hebt een interessant artikel geschreven, maar zoek er een mannelijke co-auteur bij, dan maak je meer kans op een gunstige publicatie." Duizenden vrouwen hebben dit al moeten aanhoren. Blackburn legt de vinger op de wonde: "Zij zijn het die zorgen dat de geneeskunde verziekt. Zij zijn het die in guidelines denken, in evidence based medicine en Cochrane-lijstjes opstellen, aan de hand van wat vroeger was, in plaats van de grote problemen waarmee we geconfronteerd worden te her-denken. We moeten een big shift bewwerkstelligen. In plaats van uitsluitend acute ziekten te behandelen, die te veel sympomatisch en veel te laat behandelen,  moeten we naar de oorzaken van de ziekte zoeken en die aanpakken, we moeten naar ons zelf kijken: naar onze genetica, naar ons microbioom en naar de omgevingsfactoren. Mijn onderzoek naar de telomeren is slechts één voorbeeld."

Bij de uitreiking van de Awards  en de Research Fellowships door mevrouw Irina Bokova, directeur-generaal van Unesco, werd op 24 maart een manifest ondertekend dat een gender-gelijkwaardige vertegenwoordiging van vrouwen in de wetenschap eist. MediQuality heeft dit engagement onderschreven. U kunt ook dit manifest onderschrijven  op  de site forwomeninscience.com. daar vindt u ook de lijst en de beschrijving van de bekroonde projecten.

Marc van Impe

Bron: MediQuality

 

10:10 Gepost door Marc van Impe | Permalink | Commentaren (0)