17 mei 2017

Als je met je hoofd tegen de muur loopt


Wat zou u doen als u of uw kind een chronische levensbedreigende of ernstig beperkende ziekte had, en waarvoor de moderne geneeskunde geen doeltreffende of aanvaardbare behandeling biedt? Veronderstel dat u wordt geplaagd door ernstige voedselallergieën, reumatoïde artritis of MS. Zou u als arts bereid zijn om een stap buiten het domein van de gevestigde geneeskunde te zetten ?


Zou u hulp zoeken bij een niet-conventionele therapeut — zelfs bij iemand zonder enige medische of wetenschappelijke opleiding? En hoe zou je reageren als je hoorde dat anderen in een soortgelijke situatie baat hadden bij zo'n alternatieve remedie?


Ik zat in de Thalys tussen Amsterdam en Brussel en retour van een medisch congres en raakte in gesprek met een overtuigd Skepticus. Een vijftiger, arts bij de overheid, die hijgend en puffend de trein had gehaald en nu met al zijn overgewicht op adem moest komen. Hij had gezien dat ik "The Other Side of Impossible" van Newsweek-journaliste Susannah Meadows las. Hij gnuifde. Het pas verschenen boek bundelt echt gebeurde verhalen over mensen die met hun kop tegen de medische muur liepen en die het bij de alterneuten gingen zoeken. Met succes. De auteur zelf was zo'n geval.


"Er bleef mij geen andere keuze dan het moeras van onbewezen therapieën in te waden," schrijft ze. "Sommigen zullen dit kwakzalverij noemen, maar wij waren meestal geïnspireerd door liefde, wanhoop en hoop, en werden aangewakkerd door onbedwingbare drang en vastberadenheid om oplossingen te vinden voor onze slopende gezondheidsproblemen die de conventionele geneeskunde niet aankon."


Meadows gaat daarbij de wetenschap niet uit de weg. Ze komt tot de vaststelling dat ten minste drie belangrijke factoren een invloed hebben op de oorzaken of het verergeren van bepaalde hardnekkige medische aandoeningen: een lekkende darm, een verstoorde darmflora, en de interactie tussen lichaam en geest, waarbij angst een belangrijke rol speelt.


Een positieve factor is het doorzettingsvermogen dat bepaalde patiënten van jongs af aan aangeleerd kregen: "Vroege levenservaringen in het omgaan met tegenslag zijn een vaccin tegen hopeloosheid en dwingen een mens om te geloven dat als hij gewoon blijft proberen hij uiteindelijk zal slagen. Moed is te weten dat je gepakt wordt en toch doorzetten." Haar eigen zoon kreeg op driejarige leeftijd polyarticulaire juveniele artritis. De artsen vertelden haar dat ze hiermee moest leren leven.


Toen hoorde ze over een kind met dezelfde ziekte dat werd geholpen door het vermijden van gluten en zuivel. Het was pas toen ze een niet medisch opgeleide voedseltherapeute ontmoete die haar wees op het verband tussen angst en sensitiviteit voor bepaalde voedingsmiddelen, dat ze op een keerpunt kwam. Haar zoon kreeg geleidelijk aan gluten en zuivel op zijn dieet. Nu vier jaar later eet hij zonder problemen alles en is de pijn en de inflammatie verdwenen.


Een van de geïnterviewden in het boek is Dr. Terry Lynn Wahls (1955), professor interne geneeskunde aan de University of Iowa Carver College of Medicine in Iowa City. Ze publiceerde meer dan 60 peer-reviewed wetenschappelijke abstracts, posters, en papers, en is behalve een gerenommeerd arts ook patiënt.


In 2000 kreeg Wahls die ooit nationaal kampioen taekwondo was de diagnose dat ze aan de relapsing-remitting-variant van multiple sclerose lijdt. Ze was toen net aan de universiteit begonnen. In 2003 evolueerde dit tot secundair progressieve multiple sclerose. Ze kreeg chemotherapie die haar totaal ontredderde, raakte in een rolstoel en zou niet lang daarna bedlegerig worden.

Terry Lynn Wahls specialiseerde zich in traumatisch hersenletsel en doet klinisch onderzoek naar de effectieve behandeling van een breed scala van fysiologische en psychologische ziektes. Ik ken haar van haar TEDx-talk. In 2014 publiceerde ze haar boek "The Wahls Protocol".

Volgens Wahls geneest haar 'protocol' chronische auto-immuunziektes, zoals multiple sclerose. Het is gebaseerd op het zogenaamde paleodieet in combinatie met vitamines, mineralen, voedingssupplementen en gezonde vetten. Dus geen koolhydraten afkomstig van granen, zuivel of suiker, maar 12 kopjes bessen en veel groenten, biologisch gekweekt vlees, orgaanvlees en vette vis. Dit in combinatie met neuromusculaire elektrische stimulatie en lichaamsbeweging. Binnen één jaar kwam ze uit haar rolstoel en kon ze weer fietsen. Acht jaar later lijkt de MS totaal verdwenen.

De weerstand en het scepticisme was groot maar de voorbije zomer investeerde de Amerikanse National Multiple Sclerosis Society, die ondertussen overtuigd was van het verband tussen dieet en inflammatie 1 miljoen dollar in haar onderzoek.


Zoals het past voor een voorzichtig journalist maakt de auteur geen claims ten voordeel van een of ander dieet. Haar boek is niet normatief, maar beschrijvend. Overigens gaat het meestal over een combinatie van interventies en worden normaal geprijsde supplementen en voedingsmiddelen gebruikt.


We komen aan in Brussel Zuid. Mijn reisgenoot is niet overtuigd. Twee dagen later krijg ik een mailtje: of ik de referenties van dat boek kan doormailen? Het boek werd uitgegeven door Penguin Radom House.


https://www.youtube.com/watch?v=KLjgBLwH3Wc


http://www.penguinrandomhouse.com/books/239373/the-other-...


Marc van Impe

 

Bron: MediQuality

14:48 Gepost door Marc van Impe | Permalink | Commentaren (0)

15 februari 2017

Apothekers adviseren onbewezen alternatieve geneeswijzen


In Australië beveelt 1 apotheker op 3 onbewezen kwakzalverij aan. Dr. Marleen Finoulst, media-arts en verbonden aan het Centrum Evidence-Based Medicine twittert: “Hoe zit dat hier? Vermoedelijk niet veel beter”.


De Australische consumentenvereniging Choice klaagt aan dat apothekers therapieën aanprijzen met weinig tot geen bewijs van enige werkzaamheid, gaande van Bachbloesems tot homeopathische producten.


Choice stuurde een aantal mystery shoppers 240 apotheken in met de vraag om advies in verband met de behandeling van stress en kreeg zo in 46% van de gevallen een vitamine B complex aangesmeerd. Bijna een derde van de apothekers adviseerden complementaire en alternatieve geneesmiddelen met weinig tot geen bewijs voor hun werkzaamheid, maar ook potentieel schadelijke kruidengeneesmiddelen zoals Sint-Janskruid en valeriaan.


26% van de apothekers adviseerde Bachbloesems. 59% van de apothekers vertelde dat de aanbevolen complementaire en alternatieve producten echt werkten, en 24% zei dat dit wetenschappelijk bewezen werd, zonder daarvan enig bewijs te leveren.


Volgens professor Ken Harvey voorzitter van Medreach, moeten apothekers, als ze deze producten willen verkopen, een groot lichtpaneel boven de afdeling complementaire en alternatieve middelen plaatsen dat waarschuwt dat deze producten niet gecontroleerd zijn door de overheid.

Volgens Harvey is er duidelijk sprake van een belangenconflict.

Marc van Impe

Bron: MediQuality

12:13 Gepost door Marc van Impe | Permalink | Commentaren (0)

30 september 2016

Hoogopgeleiden gaan het vaakst alternatief

Niet de simpelen van geest maar de hoogopgeleiden zoals u, die meestal pretenderen het beter te weten, doen een beroep op alternatieve geneeskunde. Sinds de affaire Klaus Ross, de Duitse natuurgenezer die dodelijke slachtoffers maakte, is die alternatieve geneeskunde de voorbije maanden eens te meer in een slecht daglicht komen te staan. De vraag die ik me daarbij stel: wie zijn die adepten, -patiënten wil ik ze niet noemen-, van al dat alterneuterig gedoe? Het antwoord komt luid en klaar uit Nederland, daar zijn er maar liefst een miljoen gebruikers, en die blijken vaak hoogopgeleid. Etnoloog Peter Jan Margry: "Zijn dat allemaal naïeve idioten? Ik zou het niet durven beweren."

Terwijl ik in Londen praat met Jo Marchant, die op The News Scientist Live een lezing gaf rond het thema Can you think yourself well? en het succes van alternatieve geneeskunde uitlegt via het placebo effect, loopt in Amsterdam een tweedaags congres voor wetenschappers uit de hele wereld die alternatieve geneeswijzen als cultureel fenomeen bestuderen. Professor Peter Jan Margry, hoogleraar Europese etnologie aan de Universiteit van Amsterdam, zegt niet te weten welke behandeling nut heeft en welke onzinnig is maar hij weet wel wie er gebruik van maakt en waarom.

Margry onderzocht deze zomer 1.400 mensen. Ongeveer de helft van hen zegt alternatieve behandelingen te ondergaan. Volgens de jongste peiling van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS), uit 2014, laten één miljoen Nederlanders zich alternatief behandelen. Margry: "Paradoxaal genoeg heeft volgens ons onderzoek 83 procent van de mensen die een alternatieve genezer bezoeken, een hbo- of wo-opleiding (hoger onderwijs, nvdr.)."

Paradoxaal, want „de gedachte is vaak dat hoogopgeleiden zich niet met alternatieve geneeswijzen zouden inlaten". Het overgrote deel van de mensen die gebruik maken van alternatieve geneeswijzen, heeft vage pijnklachten die niet weggaan. Maar ook mensen met huidziektes, stofwisselingsproblemen, moeheid, lusteloosheid, stress, zenuwpijn, RSI en hyperventilatie zoeken naar alternatieve oplossingen."

Als mensen hun heil zoeken bij een alternatieve genezer, bespreken ze dit volgens hem vaak eerst met hun huisarts – in veel gevallen is de behandeling complementair, niet volledig alternatief.

Artsen die alternatieve geneeswijzen propageren, worden afgeschilderd als onbetrouwbare, op geld beluste „kruidenvrouwtjes" en „Jomanda-achtigen", zegt Margry in de NRC. En patiënten, of consumenten, worden beschouwd als naïevelingen die geloven in sprookjes. Niet het terrein, kortom, waar je verwacht dat veel hoogopgeleiden er genezing zoeken. Dat komt omdat publiekelijk vooral over alternatieve geneeswijzen wordt gesproken als zich uitzonderlijke misstanden voordoen.

De Vereniging tegen de Kwakzalverij, in ons land vertegenwoordigd door Skepp, speelt volgens Margry een grote rol in de gepolariseerde beeldvorming over alternatieve geneeswijzen. Die vereniging werd in 1881 opgericht door artsen die verontrust waren over ongeoorloofde behandelaars, mensen die niet voldeden aan de Wet op de geneeskunde. En nog altijd voert de vereniging campagnes, spoort alternatieve genezers op en wijst hen publiekelijk op hun dwalingen.

"Maar de vereniging vormt ook een soort vreemde gemeenschap", zegt Margry, "die hooghartig en eenzijdig het eigen gelijk blijft ventileren en koesteren." Zo blijft de vereniging er volgens hem op hameren dat methoden van alternatieve genezers in de regel geen duidelijke wetenschappelijke onderbouwing hebben.

"Er is geen bewezen werkzame kracht maar het helpt de consumenten, cliënten of patiënten – hoe moet je ze noemen? – wel. Zij voelen zich er beter bij. Of dat reëel is of niet: moeten wij dat bepalen?"

Zo noemt de vereniging gebruikers van alternatieve behandelingen onnozel. Ten onrechte, ziet Margry in zijn enquête. "Mensen beseffen in de regel dat de werking onbewezen is, maar toch kiezen zij ervoor, vooral omdat het velen het gevoel geeft dat er aandacht voor hen is en dat het hen helpt."

De tijdgeest is gunstig voor alternatieve genezers, zegt Margry. "Naar alternatieven voor de reguliere arts zoeken sluit aan bij de algemene erosie van traditionele autoriteit die je in de samenleving ziet." Juist hogeropgeleiden nemen niet zomaar aan wat hun reguliere arts vindt. Ze gaan zelf op onderzoek uit, blijkt ook uit de enquêtes die hij afnam.

Volgens Margry maakt de Vereniging tegen de Kwakzalverij wel terecht bezwaar „als er ‘Klaus Rossen' opstaan die gevaarlijke handelingen met injecties uitvoeren". Anderzijds, zegt hij: "De vereniging is tegen alles wat buiten de biomedische wereld valt. Daar zitten ook veel zaken bij waar weinig mee aan de hand is. Het woord kwakzalver is puur negatief en heeft een stereotyperende lading. Terwijl zowat half Nederland aan mindfulness doet, ook een alternatieve therapie."

Marc van Impe

 

Bron: MediQuality

 

 

08:35 Gepost door Marc van Impe | Permalink | Commentaren (0)