17 oktober 2017

Universiteit Leiden geeft les geneeskunde met Virtual Reality


In Leiden kunnen artsen in opleiding near live een niertransplantatie meemaken. De student staat in een operatiekamer: op de tafel ligt de patiënt, er rond staan de chirurg, de anesthesist, de assistent. Hij woont de operatie van begin tot einde mee. Samen met hem observeren een tiental andere studenten geneeskunde de operatie. Ze krijgen vragen gesteld en moet antwoorden.


De studenten zijn ondergedompeld in een 360-gradenvideo van een niertransplantatie. In die virtuele realiteit is ook een gedetailleerd beeld van de operatie geprojecteerd, zodat ze kunnen volgen wat er onder de handen van de chirurg gebeurt. Op die manier vertaalt de docent de lesstof uit medische handboeken naar patiënten van vlees en bloed.


Virtual reality en hologrammen maken vanaf nu deel uit van de leertechnieken. Het is een idee van hoogleraar interne geneeskunde Marlies Reinders, die haar studenten beter wil voorbereiden op hun eerste diensten in de operatiekamer. Een van de uitdagingen van het medisch onderwijs is hoe de aankomend artsen het vak te leren zonder dat patiënten en medisch personeel daar te veel last van hebben. Hoe bestudeer je de anatomie zonder iemand open te snijden? Hoe maak je een operatiekamer invoelbaar? "Het is een lastige omgeving met veel druk, waar geen ruimte is voor nuance. Als co-assistent voel je je al snel vreselijk in de weg staan. Door zo'n setting al een keer mee te maken en er vragen over te beantwoorden, kunnen studenten met meer zelfvertrouwen op pad," zegt ze in De Volkskrant.


De projecten in Leiden zijn geen uitzondering. Volgens Roland Laan, hoogleraar ontwikkeling van medisch onderwijs aan Radboudt Universiteit Nijmegen, zijn in Nederland zo'n 80 promovendi bezig met innovatie in het medisch onderwijs. Voorbeelden? Poppen vol met software die laten zien wat er gebeurt wanneer een patiënt in shock raakt; beeldtafels met opnames van arts-patiënt-gesprekken, waarmee studenten leren een moeilijke boodschap te brengen. Laan heeft z'n eigen theorie waar die innovatiedrang vandaan komt: "Al sinds de oudheid is het opleiden van nieuwe collega's een logische taak voor een arts. Met het uitspreken van de hippocratische eed belooft elke arts zijn kennis te zullen delen."


De Leidse universiteit experimenteert ook met hologrammen en de nieuwe mixed-reality-bril van Microsoft. Die sluit de student niet af van de werkelijkheid zoals een vr-bril doet, maar voegt er dingen aan toe: bijvoorbeeld een 3D-hologram van het enkelgewricht. Dat hologram zweeft in de ruimte, waardoor de studenten er omheen kunnen lopen. Met hun stem of met subtiele knipjes kunnen ze de enkel laten draaien, buigen of strekken, en bloedvaten, spieren en zenuwen laten oplichten. Beerend Hierck, docent anatomie aan het Leids Universitair Medisch Centrum, hoopt dat de brillen straks onderdeel van het lesprogramma zijn. 'Studenten zijn aan het praten, klikken, lopen. Door de cool-factor zie je het experimenteren ontstaan. Dat betekent meer activatie van het brein en dat verhoogt de mate waarin ze informatie opnemen. En als het wow-effect straks weg is, blijft de leerervaring.' Hoe innovatief en aansprekend deze projecten ook zijn, ze zullen nooit de praktijk kunnen vervangen, waarschuwt hoogleraar Laan.


http://vrlearninglab.nl/?lang=en

Marc van Impe


Bron: MediQuality

19:18 Gepost door Marc van Impe | Permalink | Commentaren (0)

Keizersnedekinderen presteren cognitief slechter


Kinderen die via een keizersnede ter wereld zijn gekomen, presteren op een leeftijd van vier tot negen jaar slechter op cognitieve tests, dan kinderen die vaginaal zijn geboren. Dat schrijven Australische onderzoekers van de Universiteit van Melbourne in Nature Scientific Reports op basis van een geboortecohort (Longitudinal Study of Australian Children, LSAC) met 3.666 kinderen, waarbij op vier- tot achtjarige leeftijd een aantal cognitieve testen werd afgenomen.


Vaginaal geboren kinderen scoorden beter op de cognitieve testen en bleken op latere leeftijd beter in grammatica, rekenvaardigheid, lezen en schrijven in vergelijking met keizersnedekinderen. De verschillen in de scores waren niet enorm, maar volgens de wetenschappers groot genoeg om in actie te komen. Volgens de wetenschappers spelen de microbiota in de darmen van de kinderen een belangrijke rol. Vaginaal geboren kinderen pikken tijdens de geboorte via het geboortekanaal de vaginale en darmbacteriën van hun moeder op. Keizersnedekinderen komen daarentegen via de incisie in de buik alleen in contact met de huid van de moeder en pikken meer ziekenhuisbacteriën op, waardoor hun darmflora zich anders ontwikkelt en minder divers is. Aangetoond is dat darmmicrobiota in staat zijn geheugen, motivatie, stemming en stressactiviteit via het centrale zenuwstelsel te beïnvloeden. Een verstoorde samenstelling tijdens periodes waarin de hersenen zich ontwikkelen, kan negatieve invloed hebben op de cognitieve vermogens.


Verzoeken om een keizersnede zonder medische noodzaak zouden niet moeten worden gehonoreerd, schrijft de WHO. Is een keizersnede wel medische noodzakelijk, smeer dan binnen een minuut na de geboorte lippen, gezicht, borst, armen, benen, geslachtsdelen en anus in met een gaasje dat vooraf een uur lang in de vagina van de moeder heeft gezeten. Daarvan is aangetoond dat het voor een vergelijkbare darmflora als bij vaginaal geboren kinderen zorgt. Het aantal keizersnedes in Europa varieert sterk van land tot land, wat suggereert dat er geen eensgezindheid is over wanneer een keizersnede al dan niet aangewezen is, zo blijkt uit een recente studie. In België wordt 1 op de 5 baby's geboren via een keizersnede. Daarmee scoort ons land nog relatief goed in vergelijking met andere landen.


https://www.nature.com/articles/s41598-017-10831-y

Marc van Impe

Bron: MediQuality

10:15 Gepost door Marc van Impe | Permalink | Commentaren (0)

12 oktober 2017

Homeopathie bij het vuil te zetten is zonde en contraproductief


Nogal wat lezers kijken me er op aan. Maar ik bevind me in goed gezelschap! De Nederlandse schrijver, columnist en gereputeerde microbioloog Rosanne Hertzberger neemt een genuanceerd standpunt in over homeopathie.


"Het placebo-effect van homeopathie is reproduceerbaar, robuust, krachtig en aanzienlijk goedkoper dan de meeste gangbare middelen," schrijft ze naar aanleiding van het Europees rapport dat pleit tegen de terugbetaling van homeopathische geneesmiddelen.


Herztberger: "Het geneest geen Parkinson of longkanker, maar is wel uitermate nuttig tegen slapeloosheid, pijn, depressie, misselijkheid en allerhande vage klachten waarvan we in veel gevallen alleen kunnen gissen naar de onderliggende oorzaak, laat staan die behandelen. Kortom, als EASAC concludeert dat het effect van homeopathie veroorzaakt wordt door een placebo-effect, concluderen ze dus eigenlijk dat homeopathie ontzettend veel kan over voor de kwaliteit van leven van grote groepen patiënten."


"Of een effect wordt veroorzaakt door suggestie alleen (homeopathie) of door een combinatie van suggestie en farmacologische effect (conventionele middelen) zou irrelevant moeten zijn. Wie echt vrij is van dogma kan het helemaal niets schelen of een behandeling wel of niet „consistent is met wetenschappelijke concepten". Het advies straalt subjectieve afkeer uit tegen mensen die niet dezelfde wetenschappelijke methodes hanteren maar gewoon mensen willen helpen," zegt de auteur in een fel opgemerkte column in de NRC.


We hebben nogal wat gemeen: "Ik word regelmatig van inconsistentie beschuldigd als ik dit opschrijf. Want ook ik heb er plezier in om kruidenvrouwtjes te ridiculiseren en op hun denkfouten te wijzen. Tegelijkertijd ben ik de eerste die me in hun armen werp zodra ik een onbehandelbaar probleem heb. Placebo werkt immers ook als je weet dat het een placebo is. Ik was twintig weken zwanger en kon nauwelijks meer lopen van de rugpijn. Ik bleef de heren en dames sceptici maar vragen waarom ik (naast paracetamol) de bekende en bewezen placebo-loophole in mijn brein niet zou inzetten om me beter te voelen en te kunnen werken. Na lang aandringen concludeerden ze dat minder werken het beste was. Liever thuis zitten dan een onwetenschappelijke behandeling.


Daar ben ik net iets te pragmatisch voor. Maar er is een principiële kant. Uiteindelijk vind ik dat je mensen de ruimte en vrijheid moet geven om zichzelf tot op zekere hoogte te bedriegen. Kwakzalverij valt mijns inziens grotendeels onder vrijheid van godsdienst. Sterker, er moeten heel concrete voorbeelden zijn van ernstige schade voordat je die vrijheid aan banden mag leggen. Je kinderen in ernstig gevaar brengen, bijvoorbeeld. EASAC noemt vooral ‘mogelijke' schadelijke effecten. De belangrijkste daarvan is dat alternatieve genezers hun patiënten wegjagen bij soms levensreddende behandelingen. Dat wil je inderdaad voorkomen. Uiteindelijk los je dat probleem op door meer en niet minder samenwerking tussen reguliere en alternatieve geneeswijzen.


Een medisch specialist hoeft zelf geen placebo's te verkopen, maar zou kunnen doorverwijzen. Wie tegen zijn patiënten zegt dat homeopathie als alternatieve of aanvullende behandeling effectief kan zijn, liegt niet maar helpt. Omgekeerd kun je alternatieve genezers op hun plicht wijzen om mensen naar reguliere artsen door te sturen. De homeopathie in zijn geheel bij het vuil te zetten is zonde en contraproductief. Als er iets wetenschappelijk onderbouwd is, dan is het wel de genezende kracht van suggestie."


In Lyon sprak ik met conventionele oncologen en vroedvrouwen die homeopathie als adjuvans toepassen. Met resultaat. Ik stelde me schamper op. Vroeg om tekst en uitleg. Want net als Hertzberger houd ik van de controverse en het meningsverschil. Wat me opviel: er parelde geen zweet op hun bovenlip.

Marc van Impe



Bron: MediQuality

13:22 Gepost door Marc van Impe | Permalink | Commentaren (0)

1 2 3 4 5 6 7 8 Volgende