05 december 2016

Wat had u dan verwacht van het kabinet Volksgezondheid ?

Ik las in De Artsenkrant dat een meerderheid van de artsen de minister van Volksgezondheid een onvoldoende geeft. Maggie zakt door het ijs, titelt de tabloid van de medische stand. Ik heb daar enkele bedenkingen bij.


Vanop zes zie ik dat de wereld in de mist hangt. Zaterdagochtend, een uurtje later we staan in de lift. De ene buur klaagt over de vochtigheid in de lucht. De andere vindt de kou prima. Het weer trekt er zich niets van aan. Tegen drieën is alles uitgeklaard. Iedereen content. Ik haal de kranten uit de brievenbus.


Ik las in De Artsenkrant dat een meerderheid van de artsen de minister van Volksgezondheid een onvoldoende geeft. Maggie zakt door het ijs, titelt de tabloid van de medische stand. Ik ben daar niet gelukkig mee. Ik wil niet de verdediging van de Minister op mij nemen, verre van, daar is ze groot en sterk genoeg voor. Maar ik wil wel een paar vragen en opmerkingen stellen. Om te beginnen de titel: door het ijs zakken betekent evenveel als door de mand vallen, wat betekent dat men een fout of een leugen moet toegeven. Het is beeldspraak, die vaak verkeerd gebruikt wordt door onder andere sportjournalisten, maar dat mag me niet verbazen. Als echter medische verslaggevers de taal van een sportreporter gaan gebruiken, dan is de boot ver van huis. Wie onzeker is over zijn beeldspraak, kan die het best vermijden en kiezen voor een gewoon woord dat de betekenis direct uitdrukt. De tekst wordt dan duidelijker, directer, sneller begrepen en gelezen, en meestal wordt dan ook woordomhaal vermeden. "Minister De Block frustreert", ware beter geweest.


Wat me bij de vraag brengt: wat had men dan verwacht?


Een jaar of vier geleden had ik –zoals wel eens eerder- het genoegen om met een paar bonzo's van de verschillende artsensyndicaten aan tafel te zitten. Bij zo'n tafelgesprek gaat het er in de regel open aan toe: we zeggen ons gedacht. Stuk voor stuk heb ik hen gezegd dat het de hoogste tijd was om zelf een initiatief te nemen en hun vak te herdenken, of ze zouden zelf "herdacht" worden en dat doet niemand deugt. Het werd een panna cotta, een crème brûlée en nog een versnapering na, en verder niets.


Aanleiding was de online enquête "De Huisarts spreekt" die ik in mei 2009 in opdracht van MediPlanet organiseerde: nog geen twee procent van de Belgische huisartsen was écht overtuigd van de inzet van de klassieke artsensyndicaten voor hun zaak! In onze grote nationale huisartsenenquête stelden wij hen toen de delicate vraag of zij de indruk hebben dat de artsensyndicaten hun belangen afdoende verdedigen.


In Franstalig België vond 47% van de huisartsen dat de artsensyndicaten hun belangen redelijk goed verdedigden. In Vlaanderen was dat 33%. Dat betekent dat de artsensyndicaten nog geen 40% op hun rapport kregen. Enkele citaten:


"Er is geen vakbond voor de verdediging van de huisarts. Domus Medica is niet de representatie van de huisarts, wel een "ivoren toren". Het beleid luistert niet naar de "basis"."


"De medische vakbonden doen wel moeite, maar het heeft weinig effect. Ook het verbod op huisartsensyndicaten is schandalig."


" Enkel het SVH verdedigt de huisartsen. Domus Medica is niet eens een syndicaat. De andere syndicaten doen er alles aan om de huisartsgeneeskunde te kelderen."


"Le GBO défend mieux les intérêts du généraliste que l'ABSyM qui défend plus les intérêts des spécialistes."


"Les syndicats médicaux ont tendance à favoriser les spécialistes."


"Par rapport aux syndicats, seul le GBO défend correctement les intérêts des généralistes."


Wij vroegen de artsensyndicaten om een reactie. Twee syndicaten antwoordden zelfs niet eens.


Van 1964 tot nu is er op één uitzondering na geen enkele poging geweest, noch bij de artsen, de apothekers of de psychologen om de rol, het functioneren, de nomenclatuur en de opleiding tot hun vak te herdenken. Op één uitzondering na: de Markgravenlei-groep van drs. De Brabantere en Jolie die al snel veranderde in een door de CVP gerecupereerde achterkeuken waar de betere wijnen vervangen werden door koffie. Ik ben van bij het begin bij "de Artsenkrant" en "de Huisarts" betrokken geweest en ben altijd geconfronteerd geweest met hoofdzakelijk Franstalige zelfingenomen leden van de toeuf-toeuf-club, die in ruil voor postjes en een mandaat hier en daar de meest fantaisistische deals sloten.


En ze werden gebackt door schrijvende huisartsen en apothekers die liever elkaars eulogie afstaken dan aan diepgravende journalistiek te doen en vragen te stellen. Intussen werd in de Gentse beemden gesleuteld aan een blote-voetengeneeskunde naar Cubaans model. Het beruchte rapport De Maeseneer zou in 1989 zorgen voor een aardverschuiving en twee graden klimaatopwarming. Het was een zoveelste vergissing. Domus Medica werd een vluchthaven, een tafel bekleed met toile cirée, de syndicaten vervlaamsten maar de ministeries en het RIZIV bleven aanmodderen. Kortom; tot twee jaar geleden gebeurde er niets behalve wat baltsgedrag op tijd en stond, de creatie van een hoop formaliteiten en de benoemingen van ‘ons kent ons' vanuit kabinet naar ziekenhuisketen, naar kenniscentrum, naar adviescomité.


Merkwaardig is dat we ondertussen in een zusterministerie, Sociale Zaken, wél een administratieve wereldrevolutie hebben mogen meemaken. Het kàn dus!


Ik maak de bedenking waarom de ontevredenheid zo groot is? Waarom zoveel artsen zo kwaad zijn? Artsen geven sowieso al niet veel goede punten aan hun medemens, maar dit was er ver over. En waarom maken ze negatieve keuzes, -wat hun goed recht is-, maar waarom hebben ze nooit een alternatief geboden, waarom hebben ze daar geen bedenkingen bij, en waarom –moeten we ze daarom bewonderen- hebben ze daar geen angst bij? Want wat is het alternatief? Misschien verwachtten ze, net als de middenklasse, laagopgeleide blanke burger, waar we het zo graag over hebben deze dagen, teveel van de politiek?


In een democratie zoals de onze regeren partijen bij kracht van het compromis. Misschien hebben die artsen dat zelf nooit leren sluiten? Het zou best kunnen, als ik lees dat artsen in opleiding pas nu meer aandacht voor communicatie zullen opgelegd krijgen.


Ik maakte in mijn nabije omgeving menige echtscheiding mee. Daar wordt elke partij armer van. Ik heb het ook meegemaakt. Je kan je als kind daartegen tegen verzetten, je kan er een stevige frustratie voor de rest van je leven uit opbouwen. Maar je kan er ook sterker, zelfbewuster en socialer uit opgroeien. Financieel wordt je er nooit beter van. Ook al vier je tweemaal Sinterklaas en Kerst, de cadeautjes worden kleiner.


De zorgverstrekkers in ons land zullen moeten leren met hun macht omgaan. Ze zullen moeten negotiëren met ziekenhuisbeheerders, ziekenfondsen, overheid, maar ook privé verzekeraars, verpleegkundig personeel en last but not least: de patiënten en hun mantelzorgers. Ze zullen daarbij letterlijk hun witte kiel moeten uittrekken en als normale mensen leren luisteren en op hun beurt leren praten. Ze zullen rond de tafel zitten. Niet aan het hoofd van de tafel of daar recht tegenover. Bij de bouw van het nieuwe RIZIV kan men daar maar beter aan denken.


En om het nog even scherp te stellen: in magie moet je niet geloven. Daar mag je wel in vertrouwen. Dat heet hoop. Wie denkt dat een minister ervoor dient om iedereen gelukkig te maken, die heeft het verkeerd voor. Een minister is als een CEO: die moet zorgen voor continuïteit, innovatie, kortom een beleid dat de onderneming in stand houdt en door woelige en rijke tijden leidt. Die laatste zijn overigens de gevaarlijkste.


De mede-actoren in dat bedrijf moeten leren hun verwachtingen bij te stellen. Ze moeten leren dat er maar weinig onderscheid is tussen dingen waar politici wel degelijk iets aan kunnen doen en dingen die buiten hun macht liggen. Kleine kinderen hebben het daar moeilijk mee als ze vaststellen dat hun ouders niet alles kunnen. Dat frustreert. Maar wie met frustraties kan omgaan, is eindelijk volwassen. En wie volwassen is bouwt geen zandkastelen meer, die weet dat de zee altijd terugkomt.


Marc van Impe

 

Bron: MediQuality

 

16:22 Gepost door Marc van Impe | Permalink | Commentaren (0)

HIV bestaat in verschillende werelden

De APB kondigde aan dat per 23 november één op de twee apothekers een zelftest voor HIV-screening gaan verkopen. Een mooi initiatief. Weze het dat één of twee nog altijd 50 procent te weinig is. Het doet me denken aan mijn jonge jaren toen de katholieke apotheker op de Grote Markt van mijn provinciestad me zijn winkel –excuseer me voor dit woord- uitgooide met de mededeling dat hij die smeerlapperij, een condoom, niet verkocht.
We leven in verschillende dimensies, sterker nog, ons bestaan speelt zich af in verschillende reële werelden, lees ik in The New Scientist. Dat die niet altijd met elkaar corresponderen bleek deze week nog maar eens. Vanuit het raam van mijn studeerkamer kijk ik neer op twee werelden die gescheiden worden door een zeekanaal. De verbinding tussen de oevers van die twee werelden heet een brug. Daar worden die werelden buur van elkaar. Soms gaat de brug omhoog en dan ontwikkelt zich een mopperende file aan beide oevers van het kanaal.
Meestal, zo van een uur of zes 's ochtends dendert het verkeer gewoon er overheen. Ik moest daaraan denken toen ik op één dag twee verschillende berichten kreeg over een zelfde onderwerp, die mekaar dan op het eerste gezicht ook nog tegenspraken.
Het eerste bericht kwam van een vertrouwd adres aan de Botaniek. Het tweede van een al even vertrouwd domicilie aan de Brusselse Archimedesstraat. Het onderwerp: een HIV-zelftest.
De APB kondigde aan dat per 23 november één op de twee apothekers een zelftest voor HIV-screening gaan verkopen. Een mooi initiatief. Weze het dat één of twee nog altijd 50 procent te weinig is. Het doet me denken aan mijn jonge jaren toen de katholieke apotheker op de Grote Markt van mijn provinciestad me zijn winkel –excuseer me voor dit woord- uitgooide met de mededeling dat hij die smeerlapperij, een condoom, niet verkocht.
We schrijven 1969. De gevolgen hebben geleid tot wat ik nu ben. Ik vind dat in deze geen vrije keuze mag bestaan: men is apotheker en men verkoopt een zelftest. Of men is edeldrogist en dan verkoopt men hoofdpijnpoeders, exclusieve parfums, zalfjes en sandalen voor wie voetwratten heeft. Ik verwacht geen moreel oordeel van een professionele zorgverstrekker.
Een droogstoppel denkt wat mij betreft wél wat hij wil. Condooms trek je vandaag de dag uit de muur. Gelukkig levert de fabrikant van de zelfhulptest een sticker mee waarmee de apotheker kan afficheren of hij volgens zijn gezindte de test mag verkopen of niet. Het moest voor de APB een mooi communicatiefeest worden.
Dat werd het niet omdat het Wetenschappelijk Instituut Volksgezondheid WIV en het kabinet De Block een dag voordien aankondigden dat vanaf nu zelftests voor HIV vrij verkocht mogen worden in een erkende officina.
De APB deed de aankondiging in samenwerking met één Franse fabrikant, Axone Pharma; de WIV en het kabinet hielden het algemeen. De mededeling van het kabinet was tendentieus, fout en respecteerde het embargo niet, aldus de APB.
Beroepsverenigingen kunnen veel, maar geen algemene embargo's afkondigen. De APB zette ook gelijk de prijs van de zelftest vast: 29.95€. Het WIV en het kabinet communiceerden hiv-zelftesten in het algemeen en niet specifiek over de Franse test die de APB voorstelde. Het principe voor hen is dat de hiv-zelftest vrij te koop is.
Woordvoerder Els Cleemput: "Apothekers vragen wat ze willen en ik heb gezegd dat dit tussen 20 à 30 euro kan zijn, het kan ook 23, 25 of 29 euro zijn." Wij googelden de Franse test en kregen hem aan 21,95 € , 23,45€ en 24,95 € aangeboden.
De APB zag zijn goodwill primeur door de neus geboord. Kan gebeuren, is niet de eerste keer. In het verleden trad de toenmalige ministre graag op in de lokalen van de APB, dat blijkt nu minder het geval. Toen hoorden we allerlei "grands plans" aangekondigd. Dat blijken nu meestal "plans d'eau" te zijn. Dooie vijvertjes die de halitose van de toenmalige medische cabinettard walmen.
Dat brengt me bij de uitval van de heer Tierry Martin, directeur van het Plate-forme Prevention du Sida. Die bestond het om de vraag te stellen of de federale minister –encore elle (sic)- de vraag te stellen of zij niet de zelftest zou kunnen financieren zodat zijn vereniging die gratis ter beschikking van de meest kwetsbaren zou kunnen stellen? Vragen staat vrij. Maar je moet de vraag aan de juiste gulle gever stellen.
Wij belden diezelfde middag de echt bevoegde regionale ministers voor Volksgezondheid: Jo Vandeurzen, Maxime Prévot, Didier Gosuin en Cécile Jodogne. U mag raden welke kabinetsattaché van welke regio of Cocom en Cocof niet uit de lucht viel. Ik garandeer u, we leven echt in verschillende werelden.


Marc van Impe

 

Bron: MediQuality

 

 

10:02 Gepost door Marc van Impe | Permalink | Commentaren (0)

04 december 2016

De digitale dokter komt

Mijn collega stond die ochtend op en voelde een paar aften aan de binnenkant van zijn linkerwang. De zijkant van zijn tong voelde doof aan. Hij had last van een ruwe keel, pijn in de hals en een vage hoofdpijn. Voor de badkamerspiegel nam hij met zijn smartphone een paar foto’s en maakte hij een filmpje. Via de centrale vroeg hij een consultatie aan.
Hij zat nog in zijn peignoir toen de dokter van wacht belde. Via een videoconferentie bespraken ze de toestand. Na afloop van het gesprek ontving hij keurig de video toegestuurd via de Babylon-app, naast een sms met daarin een korte samenvatting van de diagnose en het advies van de dokter. Tegen dat hij aangekleed en wel op zijn fiets zat lag het voorschrift klaar bij de apotheker van zijn wijk. De rest van de dag bracht hij gezellig thuis door. Hij zette een grote pot thee en bestelde hete Sichuan noedels bij de afhaalchinees. Via Skype vertelde hij me zijn verhaal.
Mijn collega in de Londense Docklands maakt al langer gebruik van de Babylon-app. De dienstverlening van Babylon kost 5 pond per maand of eenmalig 25 pond. Goedkoop, efficiënt en geruststellend. Babylon Health is op het gebied van online huisartsenconsulten een van de grotere spelers in de UK. Deze zorgaanbieder werkt als volgt: nadat de patiënt online via vijf vragen een eerste diagnose heeft gekregen, kan hij indien nodig direct een afspraak maken met een professional – huisarts, specialist of therapeut – in dienst bij Babylon Health.
De concurrent van Babylon is Push Doctor. Ook succesvol. In de UK zijn wachtlijsten van tien dagen voor het bezoek aan een huisarts eerder de regel dan de uitzondering. Hier werd hij binnen de 30 minuten geholpen. Twee dagen later kreeg hij een sms van dezelfde dokter terug met de vraag hoe het ging.
Teleconsultatie werkt dus en functioneert. Er is geen reden waarom dit niet in ons land zou ingevoerd kunnen worden. En er zijn daadwerkelijk plannen in die richting. Niet alleen Babylon Health kijkt in onze richting. De Chinese start-up Guahao haalde vorig jaar 394 miljoen dollar op om een zijn teleconsultatie uit te bouwen. Guahao betekent in het Mandarijn ‘nummertje trekken'.
Karina Kuperus van KPMG Health in Nederland volgt de zaken op de voet. "Veel Nederlanders trokken de conclusie dat voor start-ups alleen ruimte zou zijn in imperfecte zorgstelsels en dat een dergelijke partij voorlopig geen voet aan de grond zou krijgen in het Europese zorglandschap. Niets blijkt minder waar. Vroeger dachten mensen ook dat ze een navigatiesysteem niet echt nodig zouden hebben; nu kunnen ze niet meer zonder."
Zou zoiets ook in België kunnen? Ik denk aan regio's en grote stedelijke gebieden waar een afspraak met een huisarts niet zo eenvoudig is. We hebben ervaring met telefonische consulten: de pechverhelping van de telecommaatschappij, onze energievoorziener, ze helpen ons online. We kopen boeken en muziek online. We hebben een sterk en performant internet en mobiel zijn we behalve in de Hoge Venen en een paar andere blindspots overal bereikbaar.
Het Guahao-model is zeer interessant want het kan hier perfect geïmplementeerd worden. Guahao werkt samen met lokale zorgvestrekkers. Babylon en Push Doctor werken met eigen artsen. Ik geloof niet dat onze ziekenhuizen al zover gedacht hebben. Ik ken geen voorbeelden die in die richting gaan. Maar niets weerhoudt zelfstandige zorgaanbieders om zich bij te scholen tot digitale zorgaanbieder om zo een stuk van de klassieke zorgverlening in de 21ste eeuw te brengen.
Karina Kuperus: "Bereid je voor! Mijn oproep aan huisartsen en zorginstellingen zou daarom zijn: zorg dat je razendsnel de mogelijkheid biedt om online afspraken te maken, online consulten uit te voeren en feedback te vragen van patiënten met behulp van een rating. Zoals Uber dat doet: de taxichauffeur krijgt een rating en de chauffeur geeft een rating aan de klant. Mocht je dat niet snel genoeg voor elkaar hebben, dan zou je zo maar kunnen worden ‘ingehaald' door een Nederlandse Guahao. Misschien zelfs al deze winter."
Nu alleen nog per specialisatie de juiste nomenclatuurnummertjes verzinnen. En voor één keer zullen de intellectuele prestaties doorwegen.


Marc van Impe

 

Bron: MediQuality

09:56 Gepost door Marc van Impe | Permalink | Commentaren (0)