27 augustus 2016

Het privéleven van de dokter

Heeft een dokter recht op een privéleven? Ik dacht van wel. Ik stel deze vraag omdat ik vorige week ermee geconfronteerd werd. We zaten op een Brussels terras, een collega en ik, toen ik aan een paar tafels verder een dokter zag zitten die ik ken. Zou ik haar gaan groeten ? Of misschien wou ze gewoon even genieten van de zon, een glas witte wijn en een tijdschrift?

Nu overkomt me vaker het omgekeerde en ben ik degene die herkend wordt. Dat is uiteraard een consequentie van een blog met een foto erbij. IJdelheid wordt gestraft. Zit ik op een terras in de Ardennen een krantje te lezen en komt er een koppel op me afgestapt en vervolgens ontspint zich de volgende conversatie. Zij: "Ik zeg u dat hij het is." Hij: "Ben jij het echt?" Ik: "U bedoelt?" Hij: "Ik lees uw stukjes." Zij: "''t Is hem."

En dan al naargelang de omstandigheden, en of ik zin heb, zeg ik dat ik mijn broer ben – dat men me eerder al verward heeft met ene Van Impe – of beken ik schuld en ben ik vertrokken voor een gesprek dat alle richtingen uit kan. Nu was het zij die door mij herkend werd. Ik besloot om haar aanwezigheid te negeren. Tenslotte wist ik niet of ze een afspraak had? Of misschien wou ze gewoon even genieten van de zon, een glas witte wijn en een tijdschrift. Ik opteerde voor het laatste en schonk er verder geen aandacht aan. Tot ze een uurtje later bij ons aan tafel stond en vroeg wat er aan de hand was? Waarom ik haar niet was komen groeten? Ik hoorde een gekrenkte ondertoon. Ik was dus fout geweest. Ze had contact gewild.

Op wandel met de geleerde vrouw overkomt het ons wel eens dat een patiënt onze wegen kruist. Bij de wachtrij voor de kassa. In het theater. Op een terras. De geleerde vrouw heeft daar een hekel aan, weet ik. Er is op zo'n moment maar weinig zin in small talk. Ik ben niet anders gewend.

Als de GSM gaat en het is een onbekend nummer, schakelt ze uit. Toen ik in het begin dat we elkaar kenden een collega daarover aansprak werd die boos. "Ook wij hebben recht op een privéleven. Als we geen dienst hebben gaat de telefoon uit." Sommige patiënten hebben het daar moeilijk mee. Voor hen is een arts er voor haar patiënten en bestaat er in de geneeskunde niet zo iets als een ploegendienst. Patiënten eisen het recht op om 168 uur per week ziek te zijn en niet enkel tussen 9 en 5 en op maandag tot en met donderdag omdat de dokter op vrijdag een dag vrij neemt.

Voor hen staat het als het ware in de eed van Hippocrates dat de patiënt omni tempore voorop staat of in ieder geval zou dienen te staan. Op televisie zie ook hoe mooi patiënten en dokters samen optrekken. Die patiënten kunnen hun superdokter altijd bellen. En dat doen ze dan ook. En de dokter neemt altijd op. Bij de loodgieter kom je op een antwoordapparaat hoe hard het water ook door het lek spuit, maar de superdokter gaat door waar anderen stoppen. Dag en nacht. Zeven dagen op zeven. Wat geweldige mannen en vrouwen zijn dat toch.

Ik geloof er niets van. Een leven in dienst van de patiënt? Uiteraard stelt de dokter het belang van de patiënt voorop. Daar heeft hij voor gekozen. Maar heeft hij na zes jaar geneeskunde en daarna nog eens jaren specialisatie, waarbij hij shiften van 48 uur gedraaid heeft en nauwelijks tijd had om aan zijn zichzelf te denken, geen recht op zijn eigen timemanagement? Mag hij als hij dat beslist en zo goed vindt parttime werken? Of zijn telefoon uitzetten als hij geen dienst hebt? Ik dacht het wel.

Ik lees dat de vervrouwelijking van de geneeskunde ervoor zorgt dat het tijdsgebruik in de geneeskunde helemaal aan het omslaan is. Dat vrouwen meer recht op een privéleven opeisen. Die hebben ook een echte relatie patiënt-arts maar niet ten koste van alles. Mannen hebben vaak de neiging in het werk te vluchten. Druk-druk-druk, dan zijn ze goed bezig. Hard op weg naar een burn-out als ze niet oppassen. Vrouwen zijn wat dat betreft vaak verstandiger. Die houden meer afstand.

Dat brengt me bij de vraag of een arts zijn privételefoonnummer aan zijn patiënten moet geven? Draagt dat bij tot de kwaliteit van zijn zorg en loopt hij dan niet het risico zo vaak te worden gebeld, dat hij zichzelf te kort doet? Patiënten hebben soms de neiging te denken dat het alleen over henzelf gaat. Terwijl er zich meestal geen accidenten voordoen, de verpleging en de arts van wacht de situatie prima kan inschatten en er ook de huisarts is die als buffer zou kunnen optreden.

Ik heb met haar een afspraak gemaakt. Ik maak volgende vrijdag een heel uur vrij om eens bij te praten. Over de onderwerpen die zij wil.

Marc van Impe

Bron: MediQuality

 

08:56 Gepost door Marc van Impe | Permalink | Commentaren (0)

26 augustus 2016

Nederlanders willen af van geldverspillende private zorgverzekeraars

In Nederland is sinds mei een beweging op gang gekomen die ageert tegen de geprivatiseerde zorgverzekeraars. De beweging ijvert voor een Nationaal ZorgFonds zonder eigen risico. Cobie Groenendijk, psychiater te Amsterdam, Bart Bruijn, huisarts te Streefkerk en Bob van Ravensberg, fysiotherapeut te Amersfoort hebben samen met nu al 100.000 zorgverleners en patiënten een heldere eis: hou op met de geldverspillende zorgverzekeraars en hun labyrint aan ondoorgrondelijke polissen. Zij leiden niet alleen tot veel onzekerheid bij verzekerden over wat wel en niet vergoed wordt, maar ook nog eens tot oneindige bureaucratie in de praktijken.

Nederland schafte in 2006 bij wet de ziekenfondsen af. Maar nu blijkt dat de patiënten sinds de afschaffing in 2006 veel meer kwijt zijn aan zorgkosten. Het huidige stelsel had een hoop beloften, maar maakt ze niet waar. Het Nationaal ZorgFonds zegt dat het verzekeringsstelsel niet transparanter maar ondoorzichtiger geworden. Groenendijk: "Het is niet effectiever maar juist enorm bureaucratisch geworden. Het is niet goedkoper maar heel veel duurder geworden; de groei van de ziekenhuiszorg nam toe met 50 procent (OESO).

Maar het is ook ontoegankelijker geworden en dat is ons een doorn in het oog. Het eigen risico werpt levensgevaarlijke drempels op voor mensen om zorg te krijgen. Meer dan 800.000 mensen vroegen in 2014 een betalingsregeling aan en het mijden van zorg om financiële redenen neemt ernstig toe. Door het stelsel eenvoudiger te maken, besparen we dat wat mensen nu moeten inleggen als ze ziek zijn of ziek worden."

In Nederland wordt goede zorg geleverd, zo blijkt uit onderzoek van de OESO, maar dat komt vooral door de uitstekende kwaliteit van de zorgverleners. Volgens dat zelfde gerenommeerd onderzoek van de OESO zijn stelsels met private verzekeraars, waarvan er maar drie in de wereld zijn: Zwitserland, VS en Nederland, duurder dan de publieke stelsels. Dat komt onder andere door transactiekosten. Nederland kent 9 zorgverzekeringsondernemingen, 25 zorgverzekeringmerken en 61 polissen.

Dat labyrint aan verzekeraars en polissen ontwikkelen, onderhouden en aan de man brengen kost een berg geld, zo blijkt. Groenendijk: "Maak er één van, en we besparen. Van vele hoofdkantoren naar één. Zodat dat geld naar de zorg kan in plaats van naar verzekeraars en hun bureaucratie. We weten dat de uitvoering door de zorgverzekeraars 1,5 procent hoger liggen dan ten tijde van het ziekenfonds. Even voor de goede orde: 1,5 procent is bijna 700 miljoen euro. Per jaar."

De initiatiefnemers met een einde aan het private zorgverzekeringsstelsel ook een einde maken aan de enorme overhead die daar in zit. "We willen af van de vrachtwagens aan formulieren en regels van wantrouwen waaraan huisartsen, psychiaters, fysiotherapeuten, logopedisten, verloskundigen en al die andere zorgverleners elke dag hun waardevolle tijd verspillen.

Een zorgverzekeraar die beslist hoeveel je mag behandelen en welke behandeling, is een miskenning van onze professionaliteit. Maar bovenal is het een miskenning van de patiënt. Die komt niet voor een nieuw paar schoenen of een winterjas, maar voor lijf en geest. Die moet erop kunnen vertrouwen dat zijn of haar zorgverlener in zijn of haar belang handelt en niet in het belang van de zorgverzekeraar. Maar die moet ook kunnen vertrouwen op een duurzame behandelrelatie en niet moeten wisselen door inkoopgrillen van de zorgverzekeraar. Heel veel zorgverleners, patiënten, onderzoekers en andere Nederlanders constateren dagelijks dat ons huidige stelsel van dure en elkaar bestrijdende zorgverzekeraars hopeloos faalt."


Marc van Impe

Bron: MediQuality

 

21:40 Gepost door Marc van Impe | Permalink | Commentaren (0)

Wat is levensgeluk als je sterft?

Deze zomer is het me opgevallen hoeveel wijsheid ik tot nu toe gemist heb. Tussen de berichten over een aanslag door las ik het ene na het andere verhaal over mensen die in hun allerlaatste levensfase verkeren en die op de drempel naar het verblindende witte licht nog even een boodschap wilden doorgeven. Hoe zou deze mogen klinken ?

Ik vraag me af wat mijn collega's bij de kranten en weekendbijlagen bezielt? Kanker, chronisch hartfalen, ALS, het blijkt de mens een soort van diepe intrinsieke levenswijsheid te verschaffen die absoluut met de ochtendlijke krantenlezer moet gedeeld worden.

Deze ochtend las ik in de populairste krant van Vlaanderen en omstreken dat een meneer die al vijf jaar zeker weet dat hij op weg is naar het einde, als ultieme wens en streven heeft om met zijn kleindochter naar Disney World te gaan. Niet even de Thalys op maar the real thing in Orlando dan nog wel. Het is dramatisch maar hij gaat het naar alle waarschijnlijkheid niet halen. Vanwaar die denkfout dat ik dit weten wil?

Waarom zou de brave man zijn prioriteit überhaupt een prioriteit moeten zijn? Moeten we nu allemaal een ultieme bucketlist opstellen? Dat ik voor ik sterf op cruise wil naar Antartica. Haal ik niet. De Taj Mahal wil zien? Ik hou niet van de smerigheid in India. Een Chateau Petrus wil drinken? Is al haalbaar. Nog een keer blinis met zure room en kaviaar met een glaasje wodka wil degusteren? Bel de traiteur! Of dat ik in een Riva -ik bedoel het bootje en niet de pizzeria- van bij mijn voordeur naar Brussel wil varen om daar bij de Vlaamse Poort nog een portie mosselen met friet te verslaan..

Of moet ik nu al beginnen nadenken over welke levenswijsheid ik de nablijvers wil meegeven? Waarom zou een stervende of doodzieke medemens overigens ineens de ultieme waarheid in pacht hebben? Ik geloof dat je er eerst moet achter komen wat je echt gelukkig maakt en dat je dan moet gaan genieten voor je spijt krijgt.

Toen mijn goede vader zover was, heb ik van al die wijsheid niets gemerkt. Hij wou alleen nog dat zijn bijna nieuwe auto aan een goede prijs verkocht werd. De koper werd ondergetekende en zijn ultieme wens was dat hij cash betaald werd. Het was de laatste discussie die ik met hem gehad heb. Niet over levensvragen, over het grote waarom maar of het baar geld zou worden of een gegarandeerde bankcheque. Het werd het eerste, want zoals altijd won hij het pleit. Ik vraag me af wat ik zou doen?

Terug peinzen aan mijn carrière, ik denk het niet. Ik zou wat meer tijd met mijn kinderen en kleinkinderen willen doorbrengen, dingen waar ik in mijn drukke leven te weinig tijd voor heb vrijgemaakt. Ik zou de hand van mijn geliefde willen vasthouden, zo een hele middag, tot ik de kramp krijg. En dan om een kommetje Joodse kippensoep vragen. Mijn wereld zou kleiner worden, zoals hij nu al aan het worden is, en ik zou het liefst van kleine dingen willen genieten. Bespaar me alstublieft van grote openbaringen, van diepe inzichten, van een laatste levensdoel. Ik heb de voorbije jaren tientallen vrienden en collega's weten gaan en geen enkele van hen wou nog naar Disney World.

Ik denk dat mensen die in hun laatste levensfase een man verkleed in een Mickey Mouse-pak willen zien dezelfde mensen zijn die Zomerhit op de dijk voor het Casino van Blankenberge een cultureel evenement van formaat vinden. Voor mij niet gelaten. Maar niet genoeg. Misschien zou ik nog eenmaal in de opera in slaap willen vallen.

Terwijl ik dit schrijf kijk ik uit op het kanaal en lees dat het nu echt warm wordt. Altijd als de vakantie bijna gedaan is, krijgen we een hittegolf. Ik denk plots aan mijn vriend de CEO die na een val met zijn fiets –ook zo'n mooie sport voor ouderen- nu frontaal ongeremd door het leven gaat. "Mijn vrouw," zegt hij, " wou het eens over serieuze zaken hebben. Zo kwamen we bij de vraag wat de ene zou doen als de ander gestorven zou zijn".

Zijn vrouw dacht even na en zei toen dat ze liefst zou samenwonen met een paar jongere vriendinnen die net zoals zij vrijgezel of weduwe zouden zijn. "Ons huis dat te groot is voor een vrouw alleen, zou ze als een soort van house-sharing delen wat haar zou toelaten zo lang mogelijk zelfstandig te wonen en actief te blijven."

"En wat jij," vroeg ze toen. Mijn vriend dacht lang na, en antwoordde dan: "Waarschijnlijk hetzelfde." Het is een oude Joodse witz die bevestigt wat ik al zei: we moeten in de laatste fase van ons leven geen grote dingen najagen. Een beetje vriendschap om ons heen volstaat.

Marc van Impe

Bron : MediQuality

08:43 Gepost door Marc van Impe | Permalink | Commentaren (0)