03 september 2017

Als de dokter huilt, is dat geen teken van zwakte


Mag een arts zijn emoties tonen? Of geldt dat al een teken van zwakte? In E.R. gaat de dokter die net een patiënt verloren heeft buiten een sigaretje roken. Toen kon dat nog. In andere medische soaps zie je hem ’s nachts in een Hopper-achtig café aan de bar zitten achter een glas whisky. Is de dokter een Australische vrouw dan gaat ze op het terras in de verte staren. Ze draagt haar witte jas open, de stethoscoop dubbel geplooid om de hals. Een traan wegpinkend.


Maar in een Belgisch ziekenhuis zie je dat nooit. Daar zijn dokters keihard voor zichzelf en voor elkaar. Zwakte tonen is om kwetsuren vragen. Gelukkig is dat beeld aan het veranderen. Vroeger waren emoties een teken van zwakte en incompetentie, maar de instroom van een jongere, en vooral vrouwelijke en empathischer generatie creëerde ruimte voor verandering. De menselijke tragedies die artsen en verpleegkundigen dagelijks ervaren kunnen hen niet onberoerd laten. Ook artsen worden geraakt door het lot van hun patiënten, en soms breken ze. Zoals te zien is op het beeld van een arts na de dood van een 19-jarige patiënte, die op het Internet gedeeld werd door een ambulancier die toevallig aanwezig was. Voor de goede orde: de dokter gaf zijn toestemming. Het beeld met commentaar ziet u hier: https://www.youtube.com/watch?v=7AI4POBmDkA


De foto die dateert uit maart 2015 kreeg tienduizenden views én commentaren van artsen die op hun beurt persoonlijke, ontroerende ervaringen met het publiek deelden, en zo een zeldzaam inkijkje gaven in een wereld die wordt gedomineerd door ratio en techniek.


De afstandelijke, zelfverzekerde arts bestaat niet. En als hij zich zo gedraagt dan neemt hij een pose aan. Artsen weten beter dan wie ook wat leven, lijden of sterven is en ze zijn de eerste om zich te realiseren dat in zo'n gevallen de geneeskunde zijn grenzen laat zien. Ze zijn net zo goed angstig, en zeker na een medische fout zullen ze zich terughoudend opstellen. Artsen kunnen ook verbaasd worden, door een onverwacht herstel van een zieke, door een nieuwe complicatie. Een onderliggende pathologie die pas na een onderzoek dat helemaal zo niet bedoeld was, aan het licht komt. Ze engageren zich en nemen deel aan publieksacties zoals fietstochten of sportwedstrijden om geld in te zamelen bij sponsors.


De kwaliteit van de zorg wordt beïnvloed door wat dokters voelen, schrijft de Amerikaanse interniste Daniëlle Ofri in haar boek What Doctors Feel. "Artsen leren niet alleen doordat ze zich het medisch-technisch handelen eigen maken, "verduidelijkt Beate Giebner, van het Amsterdamse Medisch Centrum, die een proefschrift schreef over waardevolle contacten tussen zorgverleners en patiënten. "Ze groeien als arts en als persoon door de emoties die ze ervaren. Emotionele ervaringen, positieve en negatieve, kunnen veel goeds opleveren. Zorg verlenen is immers meer dan alleen opereren."


"Dat heeft ook te maken met de toegenomen mondigheid en kennis van patiënten," zegt Giebner in De Volkskrant, "de manier waarop artsen zich tot hun patiënten verhouden is veranderd, zegt Giebner, ze staan veel meer dan vroeger op gelijk niveau." Canadese onderzoekers brachten een paar jaar geleden het verdriet in de artsenpraktijk in kaart door gesprekken met een groot aantal oncologen. "Ik lig er 's nachts wakker van", zegt een van hen in de studie, die werd gepubliceerd in vakblad Archives of Internal Medicine (http://archinte.jamanetwork.com/article.aspx?articleid=11...).

"Het verdriet is als rook, ongrijpbaar en doordringend," schrijven de auteurs. "Het plakt aan de kleding van de artsen als ze naar huis gaan, het kruipt onder de deur van patiëntenkamers door." Zij stelden vast dat oncologen worstelen om hun gevoelens van verdriet en onthechting in toom te houden, zodat ze hun werk kunnen doen. Meer dan de helft van de 20 geïnterviewde deelnemers meldden gevoelens van mislukking, zelftwijfel, verdriet en machteloosheid als onderdeel van hun verdriet-ervaring, en een derde sprak over gevoelens van schuld, verlies van slaap en huilbuien. "Onze studie toonde aan dat verdriet in de medische context beschamend en onprofessioneel is. Hoewel de deelnemers worstelden met gevoelens van verdriet, verborgen ze ze voor anderen omdat het tonen van emotie beschouwd werd als een teken van zwakte. Velen merkten op dat ons interview de eerste keer was dat deze vragen gesteld werden of er überhaupt gesproken werd over deze emoties." Aldus Leeat Granek, een van de auteurs in 2012 in de NYT.


"De impact van al dit onuitgesproken verdriet was precies wat we niet willen dat onze artsen ervaren: onoplettendheid, ongeduld, prikkelbaarheid, emotionele uitputting en burn-out. Sterker nog, de helft van de oncologen gaf toe dat ze zich na zo'n ervaring nog harder gingen opstellen, agressievere chemotherapie gingen toepassen en de volgende patiënt tegen zijn zin hardnekkiger gingen doorbehandelen. Onverwerkte gevoelens," concluderen de onderzoekers, " kunnen de kwaliteit van de zorg dus sterk beïnvloeden." " Het is 'een dunne lijn', "schrijven ze: "de arts die het verdriet om patiënten niet kan hanteren, wordt onpersoonlijk of haakt af met een burn-out, de arts die zich te veel laat raken, kan zijn werk niet meer doen."


Is de oplossing rationele compassie? In dat geval registreert de dokter dat de ander emoties heeft, maar voorkomt hij dat hij daarin zelf wordt meegezogen. "Als je weinig emotionele grenzen hebt en je huilt snel, dan komt dat op patiënten niet professioneel over. Maar als je emoties krampachtig onderdrukt, ga je er zelf aan onderdoor. Ik denk bij veel patiënten te zien dat het ze helpt dat hun situatie mij niet onberoerd laat, en ik kies ervoor dat te laten zien. Dat klinkt wat klinisch, maar op die manier lukt het mij de balans te houden." Volgens het vermaarde standaardwerk The Emotions (1988) van wijlen dr. Nico Frijda zijn emoties geen willekeurige 'lastige en onhandige' gevoelens die je overkomen en die je terzijde kunt zetten, maar precieze en betekenisvolle reacties op specifieke gebeurtenissen. Stilstaan bij emoties betekent dat je dus ook zicht kunt krijgen op de onderliggende behoeftes.

Wanneer artsen hun emoties negeren, gaan zij daarbij dus ook voorbij aan de betekenis die deze hebben. Hierbij stilstaan betekent dat je ook zicht kunt krijgen op de onderliggende behoeftes aan bijvoorbeeld collegiale steun, het uiten van boosheid en frustratie of het zoeken van passende vormen om te rouwen. Onder het mom van 'daar hebben we toch geen tijd voor' wordt aan deze behoeften vaak klakkeloos voorbijgegaan, zegt de medisch counselor Arjeh Mesquita. "En als er wel op een goeie manier aandacht aan wordt gegeven, gebeurt dat vaak heimelijk zodat collega's niet doorhebben dat je 'last hebt' van emoties. Niet voor niets zijn de ervaren werkdruk en het ziekteverzuim onder medici zo schrikbarend hoog. Het zou toch ook voor patiënten fantastisch zijn als artsen tijd en ruimte maken om hun menselijkste behoeften op passende wijze een plek te geven in hun dagelijks werk.


Medisch onderwijs gaat in essentie over ‘dokter worden'. Die eerste praktijkervaringen zijn vaak sterk emotioneel gekleurd; studenten zijn bij hun stage dikwijls voor het eerst in hun loopbaan getuige van ingrijpende situaties zoals overlijden of ernstige ziekte. Op het moment is er te weinig aandacht voor emoties in de geneeskunde-opleiding. Ik vraag een arts-opleider wat hij zijn jonge dokters adviseert. Hij adviseert wat hij zelf doet, zegt hij: een uurtje joggen.


Dat had beter gekund.


Marc van Impe

 

Bron: MediQuality

08:10 Gepost door Marc van Impe | Permalink | Commentaren (0)

02 september 2017

Nieuwe privacyrichtlijn vanaf 2018


Het is de nachtmerrie van elke databeheerder, zeker in de zorg: een lek of nog erger, gehackt worden. Uit ervaring weten veiligheidsspecialisten dat meer dan de helft van de gemelde datalekken in de zorg voort komt uit menselijk handelen.


Meestal wordt privacygevoelige informatie gelekt via een verkeerd verstuurde mail. De General Data Protection Regulation (GDPR) (Regulation (EU) 2016/679) is een richtlijn die gestemd werd door het Europees Parlement, de Europese Raad en de Europese Commissie met de bedoeling de privacy van elke burger in de Unie te garanderen en te versterken.


Deze richtlijn wordt volgend jaar van kracht en kan niet langer ontweken worden. De primaire doelstellingen van de GDPR is de teruggave van de controle aan de burgers en ingezetenen over hun persoonlijke gegevens en de vereenvoudiging van de regelgeving voor het internationale bedrijfsleven De GDPR vervangt de oude Data Protection Directive ( Directive 95/46/EC) die dateert van 1995 waaronder de Belgische overheid en zijn instellingen nog werken en die niet voorziet dat de burger de enige eigenaar blijft van zijn persoonlijke gegevens.


De GPDR wordt op 25 mei 2018 van kracht. De overheid zal dan geen enkel excuus meer hebben om zijn bestaande wetgeving aan te passen want de richtlijn is direct bindend en toepasselijk. Met de komst in 2018 van de nieuwe Europese privacyrichtlijnen GDPR worden datalekken ook strenger beboet dan nu het geval is.


De sancties gaan van een waarschuwing in geval van een eerste en niet-opzettelijke niet-naleving tot een boete tot 10.000.000 EUR die kan oplopen tot 20.000.000 EUR of maximaal 4% van de jaarlijkse omzet van het vorige begrotingsjaar.
Bron - http://www.allenovery.com/publications/en-gb/data-protect...

Marc van Impe


Bron: MediQuality

08:52 Gepost door Marc van Impe | Permalink | Commentaren (0)

01 september 2017

Goede eerste lijn geen garantie voor minder bezoek aan Spoed (rapport)

Het mantra dat een betere eerstelijnszorg het bezoek aan Spoed zal doen afnemen, klopt niet. Zo blijkt uit een internationaal onderzoek in zeven landen.


Zorgtechnologiebedrijf Philips en het George Washington University School of Medicine & Health Sciences hebben in Nederland, Canada, Verenigde Staten, Verenigd Koninkrijk, Zwitserland, Duistsland en Australië hun antennes opgezet en de werking van de huisartsgeneeskunde en de spoedafdelingen onderzocht en vergeleken. Daarbij werd speciaal is gekeken naar zorgverlening en de invloed van sociaal-economische factoren.


Door openbare gegevens te combineren met uitvoerige interviews met lokale artsen kregen onderzoekers van Philips en de George Washington University School of Medicine & Health Sciences belangrijke inzichten in de situatie in de zeven onderzochte landen.


‘Er is een breed gedeelde opvatting dat goede toegang tot eerstelijnszorg kan leiden tot minder gebruik van spoedafdelingen', aldus Leon Kempeneers, Healthcare Transformation Services Partner bij Philips in Zorgvisie. ‘Door dit rapport is echter duidelijk geworden dat zelfs goed toegankelijke eerstelijnszorg en volledige dekking van zorgkosten geen garantie bieden dat patiënten economisch verstandige besluiten nemen bij het kiezen voor de meest geëigende zorgomgeving.

'
Uit het rapport blijkt dat de patiënt in Duitsland (22 procent) en Australië (22 procent) het minst naar Spoed loopt. Nederland volgt met 24 procent. Deze relatief lage waarden zijn waarschijnlijk te danken aan de goede toegankelijkheid van de eerstelijnszorg: bijna tweederde van de Australiërs (58 procent) en driekwart van de Duitsers (72 procent) konden een afspraak maken met hun eerstelijnsarts voor dezelfde of de volgende dag. In Nederland is dit 63 procent.


Toch is dat geen reden om achterover te leunen. De toegankelijkheid van de eerstelijnszorg neemt namelijk in vrijwel alle landen af. Zo ging Australië van 63 procent naar 58 procent en Nederland van 70 procent naar 63 procent. Ook in het aantal heropnames – een maatstaf voor de kwaliteit van de verleende zorg – is te zien dat in Nederland nog veel ruimte voor verbetering is.


Nederland (een land met 100 procent verplichte verzekeringsdekking) voert samen met de VS (0 procent verplichte verzekeringsdekking) met respectievelijk 17 procent en 18 procent de lijst aan van aantal heropnames. Duitsland (100 procent verplichte verzekeringsdekking) heeft het laagste aantal heropnames met net geen 10 procent.
In ons land blijft het aantal opnames op Spoed stijgen (van 3,0 (2009) naar 3,2 miljoen (2012)) wat 290 opnames per 1000 inwoners betekent. Ter vergelijking in Nederland zijn er slechts 124/1000 inwoners.

  • Het KCE stelde in een recent rapport https://zorgbeleid.be/presentaties_ziekenhuisfinanciering... een aantal hervormingsvoorstellen voor zoals (onder andere):
    het verminderen van het aantal spoeddiensten met behoud van toegankelijkheid en kwaliteit;
  • 24/7 huisartspermanentie en spoed op dezelfde locatie met één toegangspoort en gemeenschappelijke triage;
  • vaste financiering voor de beschikbaarheidsfunctie van de spoed en huisartspermanentie (grootste deel) gepaard aan een variabele component op basis van het aantal contacten; en een betere afstemming van het remgeld voor eerstelijnszorg buiten de kantooruren en voor de spoeddienst.


Het pas verschenen rapport doet daar vragen bij stellen. Klik hier om dit te raadplegen: https://www.healthsystems.philips.com/acute-unscheduled-c...

Marc van Impe

Bron: MediQuality

10:13 Gepost door Marc van Impe | Permalink | Commentaren (0)