22 december 2015

De rotte appels liggen al dertig jaar in de mand

Ik kijk niet vreemd op bij het bericht dat er in onze Belgische ziekenhuizen een miljoenenfraude wordt gepleegd met CT-scans. Waar ik al evenmin van opkijk is dat de overheid niet moet rekenen op de inspectiediensten van het RIZIV om die misbruiken van de ziekteverzekering op te sporen. Dat komt omdat deze fraude een fundamenteel deel uitmaakt van het financieel beleid van onze ziekenhuizen.
Nu pas, sinds er werk gemaakt wordt van de voorbereidingen van de verandering van het financieringsmodel , iets wat nog een hele legislatuur in beslag gaat nemen, maakt de DGEC er werk van. En dan nog, als je leest dat Raf Mertens, algemeen directeur van het KCE, en gewezen hoofd van de studiedienst van de CM, nu vergoelijkend zegt dat er in de diagnosesector en de medische beeldvorming nog veel overconsumptie blijkt te moeten worden aangepakt, dan trek ik mijn wenkbrauwen op. "Al is dat natuurlijk iets anders dan fraude. Maar overconsumptie aanpakken kan ook veel opleveren." Het is dus geen fraude dat de ziekenhuizen plegen, het is overconsumptie.
Dertig jaar geleden toen  de geleerde vrouw haar klinische carrière begon in een groot West-Vlaams ziekenhuis, werd ze na een paar maanden door de directie op de vingers getikt: ze had een nieuwe digitale EEG-machine gekocht, deze moest dus ook opbrengen. Elke patiënt had toch recht op een EEG? Of niet soms. En wou ze astablief ook solidair zijn met al haar andere collega's en wat meer patiënten doorsturen…
Toen ze het ziekenhuis verliet kwam er een eis voor bijbetaling achteraf wegens onvoldoende technische prestaties. Bij het RIZIV noch op het kabinet Dehaene kwam er enige reactie op een klacht hierover. Het proces tegen het ziekenhuis verloor ze want oordeelde de rechtbank: dit waren de us et coutumes van de regio.
Een paar weken geleden nog sprak een Nederlandse arts, die hier aan een doctoraal werkt, er zijn verwondering uit over het feit dat patiënten in zijn universitair ziekenhuis telkens weer dezelfde routine onderzoeken moeten ondergaan. Dat kon toch veel eenvoudiger? Hadden ze daar geen EMD voor?
Dirk van Duppen , van Geneeskunde voor het Volk, legt de vinger op de wonde: "Hoe meer onderzoeken, des te meer inkomsten voor het ziekenhuis en de arts. Dat lokt misbruiken uit."
De liberale minister zegt dat de rotte appels eruit moeten, ze kan beter de ongeschonden appels eruit pikken en anders de hele mand weggooien.
De DGEC die samengesteld is uit ex-kaderleden van de ziekenfondsen die dus ziekenhuisbeheerders, zijn en in hetzelfde bedje ziek, zal nog veel werk hebben om niet de fraude maar de overconsumptie tegen te gaan. 

Marc van Impe

Bron: MediQuality

Version Française voir: Fraude aux CT-scans: "Les pommes pourries sont dans la corbeille depuis trente ans déjà"

12:22 Gepost door Marc van Impe | Permalink | Commentaren (1)

21 december 2015

Een kwestie van het juiste geloof

Ik denk dat ik meer Joods dan katholiek ben. Die gedachte komt zo: Ik lees in The Wall Street Journal die op de bar van mijn geliefde watering hole aan het Berlaymont is blijven liggen, de adviescolumn van de Amerikaanse hoogleraar Dan Ariely, die de auteur is van Predictably irrational. Alleen al voor de titel wil ik het E-book downloaden. Ariely zegt dat zijn lezers niet willen horen wat ze moeten doen, maar dat ze willen weten hoe ze over hun probleem moeten nadenken. Hij hoopt dat mensen dan minder fouten gaan maken. Want de meeste tragedies in ons leven creëren we zelf. De vragen die Ariely krijgt zijn niet min.


The Wall Street Journal is dan ook geen krant voor lachebekjes en sensatiezoekers. Hier wordt serieus doorgeboomd. Zo vroeg een lezer of hij, nu hij verlamd was geraakt, zelfmoord moest plegen. Ariely, die zelf een zwaar ongeluk overleefde – hij werd als tiener voor zeventig procent derdegraads verbrand- gaat zo'n antwoorden niet uit de weg. Net zoals de vraag of het fout is seksuele fantasieën te hebben over vrijen met een ander terwijl je je partner verwent. Heikel onderwerp waarover ik het met mijn vriend de psychoanalyticus wel eens gehad heb. Diens antwoord is gewoon zijn fantasie in realiteit om te zetten. Ariely beantwoordt de vraag aan de hand van de twee religies: het katholicisme en het judaïsme. Voor katholieken zijn de gedachten zondig. Voor de Jood zijn ze vrij. Wat is het ergste, schrijft Ariely, dat je fantasieën hebt of dat je partner die niet kent? En als je dat zou willen, hoe kan je die het best vertellen? Sommigen verdedigen de stelling dat dagdromen meer over het diepste zelf vertellen dan andere gedachten, omdat je die laatste kan beïnvloeden. Wel zegt hij dat mensen eerder voor comfort en veiligheid zullen kiezen, terwijl risico's nemen en experimenteren vaak beter is.


Dat brengt me bij een oude vriend die toen hij de mid-vijftig naderde weg wou uit de sleur en de drukte van dit dagelijks bestaan. Hij verkocht have en goed, stopte zijn drukke praktijk, volgde een kookcursus, schoolde zich bij tot vinoloog en vertrok naar de Cevennes om er een B&B uit te  baten. De oude vrouw hield het snel voor bekeken. De nieuwe vrouw hield het snel met een gast. Na twee jaren sleur en eenzaamheid op een berg keien, en af en toe iets met een scharrel die geen woord Belgisch begreep, zit hij terug bij mij op een terrasje aan de Zavel. Aan de ijzeren tafel op het bijverwarmde terras zit hij; eind-vijftig, klein, gespierd, het gezicht gerimpeld, verbrand, met een dun snorretje. Hij trekt aan een Gitane. Zegt om de haverklap, quoi, en stelt dus alles in vraag. Of ik toevallig geen enkelvoudige vriendin in de aanbieding heb? Hij is alle illusies armer, wil terug aan de slag in een kliniek maar ergert zich nu al aan alle potentiële collega's en heeft een ontwikkelingsfase bereikt die ik liever niet haal. Voor hem geen dromen meer. Hij kijkt onbeschaamd de Brusselse ingenues na die in het warme herfstweer hun hoge in zwarte nylon gehulde benen tonen. "A thing of beauty is a joy for ever" begint John Keats' gedicht "Endymion" uit 1818. Oscar Wilde, maar dat was een Ier en geen Jood, zou daarvan (kunnen) gemaakt hebben " A dirty mind is a joy forever." Maar is dat werkelijk zo? Aan mijn vriend te zien houdt hij daar weinig plezier aan over.
Ariely is er nog niet uit, en ik ook niet, maar ik neig naar het Jodendom.


Zijn nieuwe boek Irrationally yours, een bundeling van zijn Wall Street columns is net uit. De Nederlandse versie Ariely weet raad, verschijnt bij Maven Publishing en kost 17.50€.

Marc van Impe

Bron: MediQuality

Version Française voir: A chacun sa solution

16:54 Gepost door Marc van Impe | Permalink | Commentaren (0)

20 december 2015

Het RIZIV is als het reuzenrad van Parijs

De zorgverzekeraars hebben een probleem. Het aantal chronische zieken neemt epidemische vormen aan. Dat heeft zo zijn weerslag op het uitgavenmodel van de ziekenfondsen, dus van de sociale zekerheid en dus wordt het Riziv aangesproken. Deze overheidsinstelling die rotsvast gelooft in de maakbare maatschappij en er dus vanuit gaat dat mits streng maar rechtvaardig sanctioneren de burger naar hun hand kan gezet worden, heeft maatregelen genomen. Een van die maatregelen resulteert in een nieuwe papieren mallemolen die als het reuzenrad van Parijs langzaam maar zeker de patiënt en zijn zorgverstrekker dreigt te vermorzelen.

Ik heb daar vragen bij. Om te beginnen is iemand die chronisch ziek is, werkelijk ziek. Zoals elke arts weet, wordt niemand van de ene op de andere dag chronisch ziek. En evenmin gaat iemand die chronisch ziek is van de ene op de andere dag genezen. Het is de arts die in eer en geweten, met al zijn vakkennis en ervaring, de diagnose stelt.

Meestal wordt die bevestigd na verschillende consulten bij collega's specialisten en gaat er aan dat proces een hele tijd van onderzoek en testen vooraf. Er zijn natuurlijk uitzonderingen. Wie de diagnose ALS of MS krijgt, weet welke rit moet uitgereden worden. Maar wie kanker krijgt, is niet chronisch ziek. Een mooi voorbeeld is de Gentse burgemeester Termont bij wie einde mei darmkanker vastgesteld werd. Hij werd geopereerd en onderging een preventieve chemokuur, die deze maand afliep. Er werden geen uitzaaiingen vastgesteld. Termont moet nog regelmatig op controle, maar liet vrijdag 18 december weten dat hij zijn job weer voor 100 procent kan opnemen. Termont wordt gereïntegreerd.

Niet iedereen heeft echter evenveel geluk als Termont. Bij hem is de behandeling aangeslagen. Hij is ook een uitzonderlijke werknemer en kan als burgemeester opnieuw aan de slag. De overheid is zijn werkgever, de overheid is wat hem betreft zeer meegaand. Maar niet elke werknemer krijgt die kans. Werkgevers –door de verschrikkelijke loden last van de ingewikkelde regelgeving inzake arbeidsrecht- zijn als de dood voor medewerkers die aan een chronische ziekte lijden. Re-integratie, ook onder de vorm van deeltijds werk, is geen evidentie. Zelfs ambtenaren die de diagnose chronische ziekte kregen, worden na verloop van tijd met pensioen gestuurd. Zelfs de FOD Sociale Zaken en de FOD Justitie stuurt jonge ambtenaren die aan een chronische aandoening lijden en die deeltijds aan het werk willen blijven en daar ook uitdrukkelijk om vragen, met pensioen.

Een tweede vraag die ik heb  betreft de rol van de adviserende geneesheer. Ik lijd aan een chronische ziekte, maar ben en blijf  aan het werk. Dat is geen eenvoudige zaak. Want meer dan eens werd ik geconfronteerd met een controlerend geneesheer van het Riziv die vond dat als je deeltijds kan werken, je net zo goed voltijds aan het werk kan. Ik kon gelukkig rekenen op de steun van de adviserende geneesheer van mijn ziekenfonds.

Tot die zelf chronisch ziek werd. En met pensioen gestuurd werd. Die adviserende geneesheer en mijn ziekenfonds zijn echter een uitzondering. Ik herinner me de uitspraak van de geneesheer-directeur van het grootste ziekenfonds van het land die cynisch van achter zijn randloze brilglazen met de glimlach zei dat wie chronisch ziek is en zich verzet tegen de opheffing van zijn werkonbekwaamheid, bewees dat hij over voldoende energie beschikte om opnieuw aan het werk te gaan. Deze catch 22 treft duizenden patiënten per jaar. Die worden over de rand geduwd en worden er radeloos van.

De grote ziekenfondsen hebben een probleem: ze verdedigen de belangen van hun leden niet.

De overheid legt nu de hele verantwoordelijkheid bij de huisarts. Dit is geen streven naar re-integratie maar een afschuiven van verantwoordelijkheid. Het is als de directeur van het planbureau die de kolchoz de opdracht geeft zoveel duizend ton graan te produceren. De oogst mag mislukken. Maar de norm zal gehaald worden. Al weze het op papier.

Marc van Impe

 

Bron: MediQuality

16:03 Gepost door Marc van Impe | Permalink | Commentaren (2)