06 augustus 2017

‘Ziekenhuizen hebben belang bij zo veel mogelijk zieke mensen'


‘We kunnen écht niet verder zo. De manier waarop onze ziekenhuizen werken, is financieel onhoudbaar.’ Marc Noppen, de topman van het UZ Brussel, trok dit weekend in De Tijd aan de alarmbel. ‘Van ziekenhuizen wordt verwacht dat ze zo veel mogelijk zieke mensen zo goed mogelijk behandelen. Op zich is dat een nobel doel, maar het werkt niet. Het betekent ook dat alle honderd ziekenhuizen in ons land er alle belang bij hebben dat er zo veel mogelijk zieke mensen zijn.’


De uitspraak van de gedelegeerd bestuurder van het UZ Brussel zal in de sector niet overal op applaus worden onthaald. Noppen neemt in De Tijd geen blad voor de mond en schuwt harde uitspraken niet: ‘Het zou al veel helpen mocht eindelijk eens een visie worden ontwikkeld over hoe onze zorg er over vijftig jaar zou moeten uitzien. Nederland, Duitsland en de Scandinavische landen zijn daarmee bezig en dat is nodig, want het huidige model is financieel onhoudbaar. In ons land reikt de horizon evenwel niet verder dan de volgende verkiezingen, met alle gevolgen van dien.'


Noppen wil dat ziekenhuizen meer voor de geleverde kwaliteit worden vergoed en niet langer vooral voor een prestatie. Het zal er volgens hem toe leiden dat het aantal ziekenhuisbedden kan worden verminderd.


Daarmee zit hij op dezelfde lijn als CM-voorzitter Luc van Gorp die zei dat een op de vier ziekenhuizen zonder problemen dicht kan en het KCE, dat onlangs berekende dat het met 7.000 ziekenhuisbedden minder kan.


‘Ik weet dat het in de ziekenhuiswereld als vloeken in de kerk is, maar we moeten echt die richting uitgaan.' Hij bevestigt de stelling die we al eerder op MediQuality verkondigd hebben: ‘De focus ligt op sick care en niet op health care. We proberen te herstellen wat kapot is en we worden daar steeds beter in. Het wordt evenwel steeds duurder om almaar kleinere gezondheidswinsten te boeken. Mensen sterven veelal niet meer onmiddellijk door kanker of hartinfarcten, maar ze blijven leven met zo'n chronische en dus dure ziekte. Om hen in leven te houden zijn evenwel vaker geïndividualiseerde en dus peperdure behandelingen nodig.


Door de vergrijzing, waardoor er meer ouderen en dus meer zieken zijn, zullen we nog frequenter zulke behandelingen moeten uitvoeren. Nu al gaat 80 procent van de uitgaven in de gezondheidszorg naar 20 procent van de bevolking. 50 procent gaat zelfs naar slechts 5 procent van de bevolking. Zo kan het echt niet verder. We kunnen beter mensen redden door ziektes te voorspellen en te voorkomen in plaats van ze te genezen. Pas dan spreken we over health care, waarbij we proberen te voorkomen dat mensen ziek worden, zodat we de kosten kunnen drukken. In Nederland, Duitsland en enkele andere landen denken beleidsmakers daarover na. Ze zoeken uit hoe ze in tien jaar tijd 500 ziekenhuisbedden kunnen schrappen in een bepaalde regio.'


‘Nederland heeft op een bepaald moment zelfs beslist het aantal ziekenhuizen op termijn te halveren. Dat is niet onlogisch. Een gemiddelde nacht in mijn ziekenhuis kost 600 euro. Daarvoor kan je een suite nemen in het betere Brusselse hotel. Elke nacht die we kunnen vermijden, is winst voor de gemeenschap. Dan moeten er natuurlijk wel alternatieven voorhanden zijn, zoals zorghotels waar de kostprijs beperkt blijft tot 100 euro per nacht.'


Noppen verwijt de ziekenhuizen vast te houden aan hun bedden ‘omdat die geld opleveren. Volume draaien - en dus meer mensen behandelen - is financieel interessant. Dat heeft voordelen, want het maakt onze gezondheidszorg heel toegankelijk. Maar er zijn nog meer nadelen. Veel te kort door de bocht gesteld worden ziekenhuizen zelfs beloond als ze slechte kwaliteit afleveren. Dan moeten mensen vaker terugkomen, waardoor het ziekenhuis nog eens langs de kassa passeert. In denk niet dat het beleid dat als doelstelling heeft.' Noppen maakt dan ook komaf met de mythe dat ons land de best mogelijke gezondheidszorg biedt.


Wie een snelle service wil, moet in België zijn. Maar voor een betere service kan je beter in Nederland terecht. Noppen: ‘De Nederlanders komen naar hier voor de snelle service. Als een Nederlander een nieuwe heup wil, kan hij hier dezelfde avond nog terecht in eender welk ziekenhuis en kan hij de week nadien onder het mes. In Nederland komt de patiënt op een wachtlijst te staan, maar kan na zijn operatie al na een dag naar huis in plaats van na een week bij ons. Het aantal complicaties ligt er de helft lager, net zoals het aantal vervangingen binnen tien jaar. En ze doen dat tegen de helft van de prijs. We moeten evolueren naar een systeem waarbij een ziekenhuis meer beloond wordt als het kwaliteit aflevert. ‘


Noppen is opgetogen over het ziekenhuisplan van minister De Block: ‘ Maggie wil ziekenhuizen laten samenwerken in netwerken en ze heeft daarvoor een pico bello plan afgeleverd. In plaats van 100 ziekenhuizen willen we evolueren naar 25 ziekenhuisnetwerken. Patiënten zullen daardoor niet altijd meer in hun ziekenhuis terechtkunnen voor een ingewikkelde ingreep en ze zullen iets verder moeten rijden. Maar ze krijgen wel betere zorg.' Maar hij waarschuwt voor tegenwerking, vooral in het zuiden van het land.


‘De minister heeft een heel goede eerste stap gezet, maar haar hervorming dreigt op de grenzen van de Belgische besluitvorming te botsen. In het zuiden van het land houden ze er een andere visie op na, waardoor het moeilijk is de netwerken van de grond te krijgen.'


Maar er zijn nog hindernissen. ‘Er moeten financiële afspraken worden gemaakt. Als een ziekenhuis inzicht krijgt in de financiën van een ander, kan het goed zijn dat de zin om samen te werken drastisch afneemt Hoe ga je ziekenhuizen vergoeden voor de gemiste inkomsten als ze hun spoed sluiten? Maggie De Block zou daarvoor een oplossing moeten uitwerken, maar door de verdeeldheid tussen de deelstaten komt die er maar niet. De ziekenhuizen gaan dan maar zelf wat bricoleren. Op zich is dat niet slecht, maar we verliezen hierdoor alweer tijd.


Probeer in ons land maar eens tot één visie te komen met één federale overheid en drie deelstaten. Dat is vrijwel onmogelijk. Omdat dat niet lukt, handelen de politici au fur et à mesure. Ik hoop dat de politiek op termijn een oplossing vindt, maar ik vrees dat het heel moeilijk wordt.'


Noppen: ‘Het almaar verder schotten opbouwen in de gezondheidszorg, zoals we dat de voorbije decennia hebben gedaan, is inderdaad niet de oplossing. Alle andere landen gaan net voor meer integratie. De thuiszorg, de eerste lijn zoals huisdokters en de rust- en ziekenhuizen slaan er de handen in elkaar. Het zou me verbazen dat wij, die altijd voor een verdere opsplitsing zijn gegaan, het als enigen bij het rechte eind hebben. Het gaat ook in tegen de medische logica. Het opsplitsen van bevoegdheden gaat volledig in tegen die filosofie van samenwerking en is echt niet de weg die we moeten uitgaan.'

Marc van Impe

 

Bron: MediQuality

21:28 Gepost door Marc van Impe | Permalink | Commentaren (0)