14 december 2016

Annemans’ fuga

UGent-gezondheidseconoom Lieven Annemans stelt een plan en methode voor om de artsenhonoraria te hervormen. Het nieuwe stappenplan vertrekt van een tabula rasa en betrekt de artsen van zeer nabij bij de hervormingen. Dat eerste statement geloof ik niet en het tweede valt te bezien. Professor Lieven Annemans heeft met zijn rapport de fuga van de Hohe Messe van de nomenclatuur ingezet.


Ik gebruik bewust die vergelijking: in een fuga wordt een stuk muziek met één stem ingezet, waarna de andere stemmen op andere toonhoogten, de melodie overnemen. Daarop ontstaat een vlechtwerk van stemmen die elkaar imiteren, ogenschijnlijk tegen-zingen om tot een prachtig slotakkoord te komen. Het Gloria uit de Hohe Messe van Johan Sebastian Bach uit 1750 is een hoogtepunt van die kunst die de meester uit Leipzig als geen ander beheerste. Ik vraag me af of de professor uit Wemmel even sterk is? Voor Bach was die hoogmis zijn muzikaal testament, wordt het dat ook –figuurlijk- voor de gezondheidseconoom? In elk geval, het is een nieuw begin. Een deur kan maar open of dicht zijn. Annemans heeft ze open gezet. Dicht gaat ze niet meer.


UGent-gezondheidseconoom Lieven Annemans maakt komaf met enkele hardnekkige kenmerken van de huidige manier waarop artsen betaald worden. Consultatie-activiteiten worden veel beter gewaardeerd, een deel van de vergoeding van de artsen wordt forfaitair, overconsumptie wordt ontmoedigd én de patiënten krijgt tariefzekerheid. Mooie beloften, maar zeer de vraag of het garanties kunnen worden. De voorstellen beantwoorden alleszins aan de ambities die ook in het regeerakkoord hierover waren geformuleerd.


Dat de inkomens van de artsen onder druk staan mag ons niet verwonderen. Sinds het begin van deze eeuw is de wijze waarop leidinggevenden en vrije beroepen gehonoreerd worden danig veranderd. Er werden normen gesteld: het begrip governance werd ingevoerd, de automatische indexering is geen weerkerend natuurverschijnsel meer. Dat het zo lang geduurd heeft bij de artsen hebben die voor een groot stuk aan zichzelf te danken. Artsen zijn niet economisch opgeleid en denken nog altijd vanuit het principe uit de middeleeuwen: meer is beter.


De informatie over de wijze waarop een artseninkomen tot stand komt, in stand wordt gehouden is het domein van boekhouders, loensende accountants en uitgevers van nieuwsbrieven die tegen veel geld het Staatsblad overschrijven en daar niet altijd de juiste conclusies aan vastknopen. De onschuldige adolescent die de (goed) verdienende arts is, wordt niet zelden getild. Komt daarbij een chronisch gebrek aan transparantie van de stilaan antieke nomenclatuur, onduidelijkheid over de werkelijke inkomens van specialisten na afdrachten aan het ziekenhuis, in combinatie met de Belgische eigenschap om het eigen inkomen zo goed mogelijk geheim te houden en de absolute slordigheid van een overheidsapparaat dat er nog altijd niet in slaagt de meest basale statistieken bij te houden, zodat er niet eens een schatting kan opgemaakt worden waarmee een instelling als de OESO aan de slag kan. In een land dat niet eens weet hoeveel artsen er in werkelijkheid actief zijn mag niets ons verbazen.


Wat vast staat is dat zogenaamde echte medische activiteiten waarbij veel tijd van de arts wordt gevraagd vandaag ondergewaardeerd zijn. Alleen al daarom was het logisch dat de huidige regering een hervorming van de honoraria had ingeschreven in het regeerakkoord. Eén van de artsensyndicaten, ASGB, heeft niet op de regering gewacht en gaf aan de UGent de opdracht een plan van aanpak en methodiek uit te werken. Prof. Jeroen Trybou en Prof. Annemans hebben een plan van aanpak op dat beantwoordt aan enkele essentiële principes, zoals tariefzekerheid voor de patiënten, het ontmoedigen van overconsumptie en het herwaarderen van de consultatie-activiteit.


De basisprincipes zijn bekend: een herwaardering van consultatieactiviteit, een correctie van de onevenwichtige verhouding tussen ‘technische en niet-technische activiteiten', een herwaardering van de niet-technische specialismen en afstemming van de honoraria op een ‘billijk inkomen' voor de gemiddelde arts, gebaseerd op het huidige gemiddelde inkomensniveau. Een transparante financiering van de geneeskunde door het opsplitsen van de vergoeding voor de arts in drie componenten.


Eén ter compensatie van de inspanningen van de arts. Een tweede component ter compensatie van de geassocieerde kosten en tenslotte een forfaitaire vergoeding voor taken inzake coördinatie en communicatie.


Komt de fameuze tabula rasa: er wordt een volledig nieuwe lijst van prestaties opgesteld per discipline. Deze prestaties worden dan gewaardeerd met een puntensysteem. Elk punt krijgt een waarde in €, waarbij de totale inkomensmassa van de artsen nog steeds kan groeien met 1,5% (groeinorm van de regering). Het forfaitaire gedeelte dient om niet factureerbare tijd te vergoeden en zal ongeveer 20% van de inkomens innemen. Kosten kunnen ingebracht worden aan de reële kostprijs. Als kers op de taart houdt het plan ook een bonus voor kwaliteitsvolle praktijken in.


Trybou en Annemans gingen daarvoor onder andere te rade in Nederland en Zwitserland waar in dat laatste land reeds zo'n systeem van korte, middellange en lange consultaties bestaat die elk hun eigen tarifering hebben. De Zwitsers zijn er gelukkig mee. Waarom zou dat in ons land niet kunnen? Tot je natuurlijk slimmeriken gaat krijgen die uitsluitend nog lange consultaties gaan aanrekenen.


Wat me bij de grap brengt waarmee mijn advocaat niet kan lachen. Die gaat als volgt: een advocaat valt op zijn 44ste steendood van zijn fiets. Gehuld in zijn lycra condoom staat hij voor Sintepieter. "t is niet eerlijk" klaagt hij, hij had op zijn minst 76 moeten worden. Hij dreigt met een proces. Waarop de heilige portier er het Grootboek bij haalt. Komt het verdict: "Volgens uw prestatiestaten bent u 104." Zaak gesloten.


De fuga is ingezet. Wie niet meezingt moet alleen maar luisteren.


Marc van Impe

 

Bron: MediQuality

08:21 Gepost door Marc van Impe | Permalink | Commentaren (0)

De commentaren zijn gesloten.