30 maart 2014

Straf de roker niet

 

VILVOORDE 28/03 - Een van mijn eerste herinneringen is hoe ik met mijn knuist tegen de gloeiende kop van mijn vaders sigaar aanstootte. De kamer zag blauw van de sigarenrook. Het was zondagnamiddag. Opera en belcanto op de radio. De vrienden bespraken de toestand van de wereld. Elisabeth Bas en Willem II uit een cederhouten kistje.
Een flashback later: met de auto onderweg naar zee. Moeder met de jongste op schoot vooraan. Vier lichtelijk misselijke koters achteraan. Tegen zestig per uur ritmisch over het eindeloze macadam. Vader rookt een cigarillo. De wereld buiten  ziet blauw.
Ik hoest al weken, mijn ademhaling gaat piepend op en neer. Mijn longen kraken. De huisarts komt elke dag op bezoek. Moeder haalt voor hem een Corps Diplomatique uit de kast. Ik krijg ladingen ampiciline ingepompt. De dokter drinkt een cognacje bij zijn sigaar.
Ik was dertien toen ik mijn eerste Prince de Monaco filter rookte in de toiletten van de tekenacademie. Ik hield er een strafstudie en een formidabele rammeling aan over. En ik begreep het niet. Als iedereen om me heen rookte, als roken mannelijk was, waarom mocht een grote jongen er dan niet aan beginnen?
Drieëntwintig jaar later, een flinke griep en een pakje Camel én Gauloise per dag, ben ik van de ene op de andere dag gestopt. Omdat na een weekje noodgedwongen rookvrij, mijn dagelijks glas wijn ineens veel beter smaakte. En niet alleen dat. Mijn kapsel, mijn kleren, de auto, het huis, alles onderging een ontgeuring. De wereld onderging een echte olfactorische make over. Nu weer ruim dertig jaar later heb ik weer schone longen. De schade die was aangebracht is ongedaan gemaakt.
En ik ben niet de enige. Vanwaar die ommekeer? Een maatschappij die roken als norm had, verklaarde roken tot een doodzonde. De gruwel op de pakjes moet de stugge hardnekkige doorrokers de schrik op het lijf jagen. Ik geloof daar niet in. Angst is een slechte motivator. Repressie werkt nooit. Ik geloof in positieve stimulansen. Straf de mensen niet die roken, maar beloon hen die niet roken. Geef hen een fiscale gezondheidsbonus. Een krediet dat ze naar eigen goesting kunnen besteden: een gastronomische vakantie, een borstcorrectie, een rondje botox, gratis syldenafil, een sportabonnement of een kistje betere wijn. Op die manier slaat men een dubbelslag: gezondheidswinst en stimulering van de economie. En  natuurlijk zou men bij twijfel de niet-rokers regelmatig kunnen controleren. Nicotinegebruik is net als cocaïne tot drie maanden na consumptie meetbaar. Op die manier zou men ook die ellendige e-sigaretten een halt kunnen toeroepen. Want die blijken al even nefast te zijn.
En wie toch wil roken wordt niet gestraft maar evenmin beloond.
Maar als ik zeventig wordt, heb ik mezelf beloofd, dan wil ik nog eens een echte El Rey del Mundo N°1 in brand steken. Of een Cohiba als het niet anders kan.


Marc van Impe

15:21 Gepost door Marc van Impe | Permalink | Commentaren (0)

22 maart 2014

De patiënt als marktgegeven

Als journalist denk je vaak alles gehoord, gezien en meegemaakt te hebben. Na meer dan veertig jaar in dit vak ga je niet meer voor sensatie maar voor de achtergrond. Maar soms word je echt verbaasd. Zo mocht ik het tijdens een hoorzitting in de Commissie Volksgezondheid meemaken, dat b de woordvoerder van de huisartsen, dokter Stefaan Heytens uit Sint-Amandsberg letterlijk zei: “Ik zou wel een zotteke zijn om mijn tijd te besteden aan zo’n patiënten, terwijl mijn collega’s een simpele buikgriep om de vijf minuten diagnosticeren.” De diagnose betreffende de besproken pathologie die hier verder niet ter zake doet, zou volgens de Gentse huisarts minstens een half uur tot drie kwartier duren. Te lang vond de huisdokter, en hij zei verder, niet gehinderd door enige gêne, dat hij wel bereid zou zijn om die patiënten te behandelen, mits de overheid daar de “nodige incentives” zou voor uittrekken. Want een huisartsen praktijk moet renderen, of had hij dat anders begrepen. Meer geld dus voor dit soort consultaties.

Plaatsvervangende schaamte bij zijn collega’s van de tweede lijn zag ik niet. Integendeel, volgens hen was het niet meer dan terecht, dat na veertien jaar aan klungelen de overheid nog maar eens de financiële harmonica zou opentrekken en  nog wat studiegeld op tafel zou leggen. Professor Jo Nijs, VUB, had het keurig voorgerekend: 40.000 € per doctoraal onderzoeker, en “het voordeel is dat je die geen ontslagpremie hoeft te geven.” Zijn collega Dirk Vogelaers, UGent, bestond het om te zeggen dat de vorige onderzoeksfase die acht jaar geduldig gefinancierd werd, uiteraard niets opgeleverd had, want er moesten zoveel formulieren worden ingevuld.

Ik zat naast minister Laurette Onkelinx, die gelukkig pas na deze uitspraken het debat kwam volgen. We praten hierover verder, luidt de afspraak. Haar expert Claudio Colantoni geneerde zich wel dood. De moraal van sommige artsen is ondanks de klimaatopwarming tot een dieptepunt gezakt. De patiënt wordt bij hen herleid tot een marktgegeven. Er is gelukkig ook goed nieuws: het NFWO heeft alle verdere subsidies aan deze wetenschappers geweigerd. 

De Kamercommissie Volksgezondheid luisterde verbijsterd toe. Voorzitster Maya Detiège, als socialiste een en ander gewend, besloot dat er heel wat werk aan de winkel was. Het KCE had het werk van de verenigde wetenschappers al in 2008 een nul op tien gegeven. Zei dokter Heytens letterlijk: “Als u ons voorstel volgt dan zullen we over twee jaar weer een quotering van  nul op tien krijgen.” Wat goed dat er nog zekerheden zijn.

 

Marc van Impe

 

 

Bron: MediQuality

13:35 Gepost door Marc van Impe | Permalink | Commentaren (0)

19 maart 2014

Ziekenhuizen: een slecht rapport


VILVOORDE 19/03 - Alles zal getoetst worden. Gemeten. Gewogen en te licht bevonden. Universiteiten die diploma’s afleveren. Auto’s die meer verbruiken dan ze officieel adverteren. Theefabrikanten die meer stof dan blaadjes verkopen. Ziekenhuizen die meer of minder kans geven op een spoedig herstel. Het spreekt voor zich dat de universiteitsrectoren en autofabrikanten niet altijd even gelukkig zijn met de ranking die ze opgelegd krijgen. En voor elke plaats op de ranglijst is er tekst en uitleg.
Theefabrikanten zullen uitpakken met fair traide stof als wiedergutmacher. Maar ziekenhuizen hebben het moeilijker. Als uit een Vlaams onderzoek bij 45 ziekenhuizen blijkt dat je in het ene ziekenhuis 1 kans op 10 hebt om binnen de vijf jaar aan een kankerdiagnose te sterven, terwijl dat in een ander liefst 1 op 2 is, dan is je keuze als patiënt snel gemaakt. Het onderzoek betrof vrouwen met borstkanker en werd gevoerd door het Kankerregister, het Vlaams Patiëntenplatform en de Vlaamse overheid.  Alle Vlaamse ziekenhuizen die boven het Vlaams gemiddelde van  82% overlevingskans zitten, publiceren hun cijfers. Maar op één uitzondering na maken de 8-tal ziekenhuizen waarbij minder dan 3 op 4 patiënten overleven, zich niet bekend. De betrokken organisaties en Test-Aankoop en met hen 36.000 patiënten die een petitie ondertekenden willen openheid van zaken en eisen dat de Vlaamse overheid de cijfers publiceert.
Waarom niet, bedenk ik. Een ziekenhuis is een instelling van openbaar nut die grotendeels gefinancierd wordt met gemeenschapsgelden en het is  niet meer dan logisch dat die gemeenschap weet wat dat geld opbrengt. Een jaarverslag, een activiteitenrapport, een website opgefleurd met fancy kleurtjes en stockbeelden van glimlachende verpleegsters die je zo een enema mogen steken, volstaan niet. Ziekenhuizen zijn met gevangenissen de laatste instellingen waar de burger niets in de pap te brokkelen heeft. Wie hier binnenkomt ondergaat, legt zich neer bij de regels, is blij als hij er weer goed van lijf en leden uit komt. Dat moet anders. In de ziekenhuizen bedoel ik dan. In schoolgemeenschappen hebben ouders als consumenten, naast de leerkrachten, het technisch personeel, de directie en de inrichtende macht een evenwaardige plaats verworven in het bestuur en beleid. Ze beslissen mee over leerprogramma, investeringen, benoemingen, de richting die een school uitgaat. Om het met een ouderwets woord te zeggen: de ouders hebben inspraak.
Ziekenhuisdirecteuren die ik wel eens spreek hebben het liever over de Toyota Way ,  de Tokyo Disney Resort methode, en de Plan Do Check Act en andere google-de-gook die gladde managementgoeroes in een veel te duur pak uit te half-confectie hen in ruil voor enkele tienduizenden euro's in het oor blazen. Ze hebben het over patiënten die allemaal VIP zijn, over People First, maar zijn eigenlijk ze het meest begaan met het nieuwste verbouwingsplan dat "hun" ziekenhuis mooier en meer flashy moet maken. Inspraak daar hebben ze een broertje dood aan. Controle, daar dient de revisor voor. De patiënt is een noodzakelijk kwaad. Daarom dit pleidooi voor de oprichting van een actieve patiëntenraad in elk ziekenhuis. Het zal wel even duren voor deze zijn draai gevonden heeft. Maar het kan alleen maar bijdragen aan de verbetering van de kwaliteit van de zorg. En niet een nieuwe inkomhall. En daar gaat het om.
Marc van Impe
De ziekenhuizen die hun cijfers wél bekend maken.
Overlevingskans na interventie borstkanker.
AZ Glorieux Ronse                 93%
UZ Brussel                            91%
AZ Nikolaas                          87%
Jessa Hasselt                        87%
AZ Sint-Maarten                    86%
UZ Leuven                            85%
AZ Jan Palfijn                        84%
GZA       Antwerpen               83%
AZ St-Joze Malle                    83%
ZOL Genk                             83%
AZ St-Dimpna Geel                82%
OLV Aalst-Asse-Ninove           82%
AZ Sint-Lucas Gent                82%
Imelda                                  81%
Jan Yperman                         80%
AZ H-Hart Tienen                  80%
AZ St-Blasius                        80%
AZ Groeninge                        80%
St-Jozef Izegem                    80%
AZ St-Jan Brugge                  80%
St-Vincentius Deinze             80%
St-Franciscus Heusden          79%
UZ Gent                              79%
Maria Overpelt                     78%
St-Jozef Bornem                  78%
AZ Delta Roeselare               78%
M. Midddelares Gent             78%
AZ Turnhout                        77%
AZ Oudenaarde                    77%
Sint-Trudo                           77%
Az Vesalius Tongeren            73%


De andere ziekenhuizen weigerden hun ranking bekend te maken.

Marc van Impe


Bron:MediQuality

12:07 Gepost door Marc van Impe | Permalink | Commentaren (0)